{"id":3199,"date":"2021-08-01T01:08:50","date_gmt":"2021-07-31T22:08:50","guid":{"rendered":"https:\/\/tuncayilcim.av.tr\/v5\/?p=3199"},"modified":"2025-03-12T00:47:04","modified_gmt":"2025-03-11T21:47:04","slug":"btk-baz-ve-hts-verilerinin-delil-degerinin-ceza-muhakemesi-baglaminda-degerlendirilmesi-gecmis-tarihlere-yonelik-iletisim-icerigi-tespit-edilebilinir-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tuncayilcim.av.tr\/v5\/btk-baz-ve-hts-verilerinin-delil-degerinin-ceza-muhakemesi-baglaminda-degerlendirilmesi-gecmis-tarihlere-yonelik-iletisim-icerigi-tespit-edilebilinir-mi\/","title":{"rendered":"BTK ”BAZ”, ”PTS”, ”EDS” ”HGS” ”KGYS”, ”\u0130MAJ ALMA” ve ”HTS”-”GPRS” Verilerinin DEL\u0130L De\u011ferinin Ceza Muhakemesi Ba\u011flam\u0131nda De\u011ferlendirilmesi\/Ge\u00e7mi\u015f Tarihlere Y\u00f6nelik \u0130leti\u015fim \u0130\u00e7eri\u011finin Tespit Edilip Edilemeyece\u011fi…"},"content":{"rendered":"

Ge\u00e7mi\u015f Trafik Arama (HTS); Arama Trafi\u011fi Tarih\u00e7esi ya da Arama Trafi\u011fi Kay\u0131tlar\u0131 <\/strong><\/span><\/h2>\n

HTS kay\u0131tlar\u0131<\/strong><\/span>, ki\u015finin telefonundaki konu\u015fmalar, mesajla\u015fmalar gibi verilerin b\u00fct\u00fcn\u00fcd\u00fcr. CMK m.135’de “\u0130leti\u015fimin tespiti, dinlenmesi ve kayda al\u0131nmas\u0131” ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda belirtilen koruma tedbiri, belirli bir telefon numaras\u0131na ait ileti\u015fim bilgilerinin tespiti, dinlenmesi ve kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmas\u0131n\u0131 kapsar. HTS kay\u0131tlar\u0131 ile sinyal bilgileri de\u011ferlendirilerek, ki\u015filer aras\u0131ndaki kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 aramalar\u0131n de\u011ferlendirilmesi, t\u00fcm farkl\u0131 ileti\u015fimlerin bir b\u00fct\u00fcn olarak incelenmesi, tutulan raporlar\u0131n yorumlanmas\u0131 ve istatisti\u011fe d\u00f6k\u00fclmesi, ba\u015far\u0131s\u0131z aramalar\u0131n (ula\u015f\u0131lamayan) tespit edilmesi ve GSM hatt\u0131n\u0131n sahibi ile kullan\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n farkl\u0131 olmas\u0131 ihtimali g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak, dosya kapsam\u0131ndaki \u00e7eli\u015fkilerin giderilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. HTS kay\u0131tlar\u0131 (Arayan-Aranan-Mesaj Atan GSM numaralar\u0131=Fatura Bilgisi) Belirti delili niteli\u011findedir. HTS kay\u0131tlar\u0131 \u00f6zellikleri gere\u011fi, sadece ki\u015filer aras\u0131ndaki ileti\u015fimi tespit eder. \u0130leti\u015fimin i\u00e7eri\u011fi hakk\u0131nda bilgi vermez. <\/strong><\/span><\/em>K\u0131sacas\u0131 HTS Kay\u0131tlar\u0131, ki\u015filerin telefonlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yapt\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin arayan, aranan, arama zaman\u0131, arama s\u00fcresi, arama yeri ve sinyal al\u0131nan baz istasyonlar\u0131 gibi bilgilerini kapsamaktad\u0131r. HTS Verileri ileti\u015fim i\u00e7eri\u011fi<\/span><\/strong> (Konu\u015fulanlar-G\u00f6r\u00fc\u015fme \u0130\u00e7eri\u011fi)<\/em><\/span><\/span> hakk\u0131nda bilgi vermez.<\/span> HTS verileri; tespiti istenen GSM hatt\u0131n\u0131n talep edilen tarihler aral\u0131\u011f\u0131nda aranan, arayan, sms g\u00f6nderen\/alan hat-hat sahiplerine ve bu ileti\u015fim trafi\u011fine ili\u015fkin s\u00fcre bilgilerini ihtiva eder. Dolay\u0131s\u0131yla ceza muhakeme usul\u00fcnde BEL\u0130RT\u0130 DEL\u0130L\u0130<\/span> olarak kabul edilirler. \u00d6rne\u011fin i\u015ftirak halinde i\u015flenen su\u00e7larda olaydan hemen \u00f6ncesi \u015f\u00fcpheliler aras\u0131ndaki yo\u011fun g\u00f6r\u00fc\u015fme trafi\u011fi, birlikte su\u00e7 i\u015fleme karar\u0131 ve fikir birli\u011finin varl\u0131\u011f\u0131 bak\u0131m\u0131ndan bir belirti olarak kabul edilebilinir. HTS verileri sosyal medya ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131 olan Whatsapp, Messenger vs. gibi uygulamalar \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirilen g\u00f6r\u00fc\u015fme trafikleri hakk\u0131nda bilgi vermez. Bu ve benzeri uygulamalar \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirilen g\u00f6r\u00fc\u015fme trafiklerine ili\u015fkin kay\u0131t verileri gelen HTS kay\u0131tlar\u0131nda yer almaz. HTS raporlar\u0131; baz istasyonlar\u0131n\u0131n sinyal \u00f6zelliklerinden, ileti\u015fimin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak (arayan\/aranan) de\u011ferlendirilmesi, t\u00fcm farkl\u0131 ileti\u015fimlerin bir b\u00fct\u00fcn olarak incelenmesi, raporlar\u0131n yorumlanmas\u0131, rapordaki t\u00fcm numaralar\u0131n istatistiklerinin \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, ula\u015f\u0131l\u0131p ula\u015f\u0131lamayan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin belirlenmesi, hatt\u0131n sahibi ile kullan\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n farkl\u0131 olabilme ihtimalinin dosya kapsam\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131larak de\u011ferlendirilmesi, baz istasyonlar\u0131n\u0131n haritala\u015ft\u0131rarak konum, h\u0131z, zaman gibi teknik bilgileri bar\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r. HTS kay\u0131tlar\u0131 her san\u0131\u011f\u0131n durumuna \u00f6zel olarak de\u011ferlendirilmelidir. HTS kay\u0131tlar\u0131na ve baz bilgilerine ili\u015fkin uzman bilirki\u015fisinden rapor temin edilmesi durumunda verilere TEKN\u0130K DEL\u0130L<\/span> niteli\u011fini al\u0131r. San\u0131k veya san\u0131klar\u0131n kulland\u0131klar\u0131 GSM hatlar\u0131na ili\u015fkin HTS ve Baz bilgilerinin BTK dan talep edilerek getirtilmesi m\u00fcmk\u00fcn iken, ayn\u0131 \u015fekilde ma\u011fdurun kullanm\u0131\u015f oldu\u011fu GSM hatlar\u0131na ili\u015fkin olarak da bu verilerin ayn\u0131 dosya kapsam\u0131nda talep edilerek getirtilmesinde yasal bir engel bulunmamaktad\u0131r. <\/span><\/span><\/strong>Ma\u011fdur\/M\u00fc\u015ftekinin ayn\u0131 dava dosyas\u0131nda cep telefonunu, usul\u00fcne uygun Yasa’da belirtilen \u015fartlar uyar\u0131nca EL KOYMA karar\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, fiziken incelenmesi veya delil elde etme amac\u0131na y\u00f6nelik olarak Siber Su\u00e7lar birimine tevdi edilmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Ancak Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131 ve mahkemelerin genel soru\u015fturma ve delil toplama yetkisi \u00e7er\u00e7evesinde, su\u00e7un ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan, ma\u011fdurun cep telefonuna Yasa’da belirtilen \u015fartlar nezdinde EL KOYMA karar\u0131 vererek ilgili kolluk birimine inceleme yapt\u0131rmas\u0131 i\u015fleminde hukuka ayk\u0131r\u0131 bir durum olmad\u0131\u011f\u0131 kanaatindeyiz. ”\u0130\u00e7eri\u011fine m\u00fcdahale edilmeden, ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n di\u011ferleri ile kurdu\u011fu ileti\u015fime ili\u015fkin arama, aranma, yer bilgisi ve kimlik bilgilerinin tespitine y\u00f6nelik i\u015flem olmas\u0131 ve daha \u00e7ok d\u0131\u015f ba\u011flant\u0131 verilerini ifade etmesi nedeniyle ‘ileti\u015fimin tespiti’, Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n soru\u015fturma yetkisini d\u00fczenleyen CMK’n\u0131n 160 ve 161. maddeleri kapsam\u0131nda istenebilecek delillerdendir.” <\/i><\/span><\/span><\/span>Yarg\u0131tay 16. Ceza Dairesi’nin 06.11.2019 tarihli, 2019\/1582 E. ve 2019\/6838 K.<\/b><\/span><\/span><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

HTS;<\/span> <\/strong>G\u00fcn\u00fcn belli bir zaman diliminde baz<\/span> istasyonundan g\u00f6r\u00fc\u015fme yapan t\u00fcm abonelere ait a\u00e7\u0131k adres ve kimlik bilgilerini kapsayacak \u015fekilde arayan ve aranan d\u00f6k\u00fcmlerine ili\u015fkin bilgilerin d\u00f6k\u00fcm\u00fc ileti\u015fimin tespiti i\u015flemidir. \u0130leti\u015fim tespiti ancak, \u015f\u00fcpheli ve san\u0131k hakk\u0131nda uygulanabilir. Yarg\u0131tay\u0131n istikrar bulmu\u015f i\u00e7tihatlar\u0131 uyar\u0131nca, m\u00fc\u015fteki-ma\u011fdurun ileti\u015fiminin tespiti i\u015fleminin, 5271 say\u0131l\u0131 CMK.nun 135. maddesi kapsam\u0131nda de\u011fil, Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131 ve mahkemelerin genel soru\u015fturma ve delil toplama yetkisi \u00e7er\u00e7evesinde de\u011ferlendirilmesi gerekir. \u0130leti\u015fimin i\u00e7eri\u011fine m\u00fcdahale etmeden, ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n di\u011fer ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131yla kurdu\u011fu ileti\u015fime ili\u015fkin arama, aranma, yer bilgisi ve kimlik bilgilerinin tespit edilmesine y\u00f6nelik i\u015flemleri (10.11.2005 g\u00fcn ve 25984 say\u0131l\u0131 RG’de yay\u0131mlanan Y\u00f6netmelik m. 3\/f) ifade eden “ileti\u015fimin tespiti” i\u015flemi yukar\u0131da belirtilen CMK.nun 135. maddesinin 6. f\u0131kras\u0131 kapsam\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle, hangi su\u00e7a ili\u015fkin olursa olsun, \u015f\u00fcpheli ve san\u0131\u011f\u0131n ileti\u015fiminin tespiti, CMK.nun 135\/1. maddesi uyar\u0131nca hakim veya gecikmesinde sak\u0131nca bulunan hallerde Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131n\u0131n karar\u0131yla m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r.<\/p>\n<\/blockquote>\n

HTS kay\u0131tlar\u0131n\u0131n destekleyici delil\/Belirti Delili niteli\u011finde oldu\u011fu<\/span> kabul edilmektedir.<\/span> <\/strong>Y\u00fcksek mahkeme i\u00e7tihatlar\u0131nda, s\u00f6z konusu delillere dayan\u0131larak mahk\u00fbmiyet karar\u0131 verilemeyece\u011fi, sadece ba\u015fkaca delilleri desteklemek amac\u0131yla kullan\u0131labilecekleri belirtilmektedir. Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu, 2019\/171 E. 2020\/169 K.<\/em><\/span><\/p>\n

    \n
  • Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu\u2019nun 2007\/167E. Ve 03.07.2007 tarihli karar\u0131nda da belirtti\u011fi \u00fczere, hukuka ayk\u0131r\u0131 olarak elde edilmi\u015f bulunan ileti\u015fim tespit tutanaklar\u0131, HTS kay\u0131tlar\u0131 ve bunlar\u0131n analizinden elde edilen di\u011fer deliller hi\u00e7bir \u015fekilde h\u00fckme esas al\u0131nmaz.<\/li>\n
  • Yarg\u0131tay 20. Ceza Dairesi\u2019nin 21.01.2016 tarih ve\u00a0\u00a0<\/span>2015\/1663 E. ,\u00a0\u00a0<\/span>2016\/271 K. say\u0131l\u0131 karar\u0131nda; \u201c\u2026su\u00e7 tarihinden \u00f6nce 28 adet i\u00e7eri\u011fi tespit edilemeyen HTS kay\u0131tlar\u0131n\u0131n mahk\u00fbmiyet i\u00e7in yeterli olmad\u0131\u011f\u0131, ba\u015fkaca ku\u015fku s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015fan, yeterli ve kesin delil bulunmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zetilmeden, at\u0131l\u0131 su\u00e7tan beraat\u0131 yerine mahk\u00fbmiyetine karar verilmesi.\u201d denilerek, HTS kay\u0131tlar\u0131na dayan\u0131larak verilen mahkumiyet karar\u0131 bozulmu\u015ftur.<\/li>\n<\/ul>\n

    HTS kay\u0131tlar\u0131 tek ba\u015f\u0131na ku\u015fku s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015fan, mahkumiyete yeterli ve kesin delil niteli\u011finde de\u011fildir. Aleyhinde usul\u00fcne uygun temin edilmi\u015f olsa dahi HTS kay\u0131tlar\u0131ndan ba\u015fka delil bulunmayan ki\u015fi ceza hukukunun temel prensiplerinden olan \u201c\u015e\u00fcpheden san\u0131k yararlan\u0131r\u201d<\/em> <\/span>ilkesinin korumas\u0131 alt\u0131ndad\u0131r ve cezaland\u0131r\u0131lamaz. Ceza muhakemesi hukukuna g\u00f6re, yarg\u0131\u00e7 karar a\u015famas\u0131na h\u00fckm\u00fcn\u00fc kesin bir yarg\u0131ya dayand\u0131rmal\u0131d\u0131r. Mahkeme h\u00fckm\u00fc olas\u0131l\u0131klar \u00fczerine bina edilemez. \u0130spat\u0131n tam olmad\u0131\u011f\u0131 hallerde \u201c\u015f\u00fcpheden san\u0131k yararlan\u0131r ilkesi ge\u00e7erlidir. Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu\u2019na g\u00f6re, \u201cku\u015fkudan san\u0131k yararlan\u0131r\u201d kural\u0131 uyar\u0131nca, san\u0131\u011f\u0131n bir su\u00e7tan cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n temel ko\u015fulu, su\u00e7un ku\u015fkuya yer vermeyen bir kesinlikle ispat edilmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ger\u00e7ekle\u015fme \u015fekli ku\u015fkulu ve tam olarak ayd\u0131nlat\u0131lamam\u0131\u015f olaylar ve iddialar san\u0131\u011f\u0131n aleyhine yorumlanarak mahkumiyet h\u00fckm\u00fc kurulamaz. Ceza mahkumiyeti, yarg\u0131lama s\u00fcrecinde toplanan kan\u0131tlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131na dayan\u0131larak ve di\u011fer bir k\u0131sm\u0131 g\u00f6z ard\u0131 edilerek ula\u015f\u0131lan olas\u0131 kan\u0131ya de\u011fil, kesin ve a\u00e7\u0131k bir ispata dayanmal\u0131d\u0131r. Bu ispat, hi\u00e7bir ku\u015fku ve ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc bir olu\u015fa olanak vermeyecek a\u00e7\u0131kl\u0131kta olmal\u0131d\u0131r. Y\u00fcksek de olsa bir olas\u0131l\u0131\u011fa dayan\u0131larak san\u0131\u011f\u0131 cezaland\u0131rmak, ceza yarg\u0131lamas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli amac\u0131 olan ger\u00e7e\u011fe ula\u015fmadan, varsay\u0131ma dayal\u0131 olarak h\u00fck\u00fcm vermek anlam\u0131na gelir. O halde ceza yarg\u0131lamas\u0131nda mahk\u00fbmiyet, b\u00fcy\u00fck veya k\u00fc\u00e7\u00fck bir olas\u0131l\u0131\u011fa de\u011fil, her t\u00fcrl\u00fc ku\u015fkudan uzak bir kesinli\u011fe dayanmal\u0131d\u0131r.<\/span><\/em> Adli hatalar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilebilmesinin ba\u015fka bir yolu da bulunmamaktad\u0131r. (YCGK-K.2011\/171)<\/em><\/span>
    \n<\/b><\/p>\n

    \n

    GPRS verileri : <\/strong>O<\/span><\/span>t<\/span>urum ba\u015flad\u0131ktan sonra mobil telefon yer de\u011fi\u015ftirse bile yeni bir veri al\u0131\u015fveri\u015fi olmad\u0131k\u00e7a<\/strong>, oturum sonuna kadar ba\u015flang\u0131\u00e7 istasyonunu g\u00f6sterdi\u011fi i\u00e7in baz tespitlerinde tercih edilmemektedir. Veri al\u0131\u015f veri\u015fi bulunmas\u0131 durumunda ayr\u0131ca de\u011ferlendirilmesi gerekir.<\/p>\n

    Baz \u0130stasyonu (Cell ID) Bilgileri :<\/strong> <\/span>Kullan\u0131c\u0131n\u0131n ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 baz istasyonunun konum bilgisi, baz istasyonunun kimlik numaras\u0131 (CID), sekt\u00f6r bilgisi ve sinyal g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00f6sterir.<\/p>\n

    \u0130nternet Trafi\u011fi\/\u0130\u00e7eri\u011fi :<\/strong> <\/span>26716 say\u0131l\u0131 \u0130nternet Ortam\u0131nda Yap\u0131lan Yay\u0131nlar\u0131n D\u00fczenlenmesine Dair Usul ve Esaslar Hakk\u0131nda Y\u00f6netmelik\u00a0Madde 8 – (1) Eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131; b) Sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 hizmetlere ili\u015fkin olarak, Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n Kanunla ve ilgili di\u011fer mevzuatla verilen g\u00f6revlerini yerine getirebilmesi i\u00e7in; eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131 trafik bilgisini bir y\u0131l saklamakla, bu bilgilerin do\u011frulu\u011funu, b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc olu\u015fan verilerin dosya b\u00fct\u00fcnl\u00fck de\u011ferlerini zaman damgas\u0131 ile birlikte muhafaza etmek ve gizlili\u011fini temin etmekle, internet trafik izlemesinde Ba\u015fkanl\u0131\u011fa gerekli yard\u0131m ve deste\u011fi sa\u011flamakla, faaliyet belgesinde yer alan Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bilgileri talep edildi\u011finde bildirmekle ve ticari ama\u00e7la internet toplu kullan\u0131m sa\u011flay\u0131c\u0131lar i\u00e7in belirli bir IP blo\u011fundan sabit IP adres planlamas\u0131 yapmakla ve bu bloktan IP adresi vermekle, Eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131 y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr bendi; Dan\u0131\u015ftay 13. Dairesinin 12.12.2019 tarihli ve 2013\/239 E. 2019\/4266 K. say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile iptal edilmi\u015ftir. \u0130ptal h\u00fckm\u00fcn\u00fcn kald\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik yap\u0131lan itiraz , Dan\u0131\u015ftay \u0130DDK’n\u0131 24.02.2022 tarihli 2020\/1851 E. 2022\/649 K. say\u0131l\u0131 karar\u0131yla reddedilmi\u015ftir. Bu nedenle BTK’dan \u015f\u00fcpheli veya san\u0131\u011f\u0131n kullan\u0131m\u0131ndaki internet trafi\u011fi\/i\u00e7eri\u011finin adli makamlarca talep edilmesi olanaks\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<\/blockquote>\n

    \u201cTecr\u00fcbe Kurallar\u0131<\/strong> (Erfahrungssaetzen) veya Olas\u0131l\u0131k Kurallar\u0131 (Wahrscheinlichkeiten)”,<\/strong> \u00c7ok say\u0131da benzer anlam ve formda g\u00f6zlenen m\u00fcnferit vak\u0131alardan, baz\u0131 bilimlerden veya teknikten al\u0131nm\u0131\u015f genel de\u011ferlendirmeler, HAYATIN OLA\u011eAN AKI\u015eINA UYGUN kurallard\u0131r. Bu kurallara g\u00f6re belli olaylar\u0131n tekrar\u0131 s\u0131k olmal\u0131 ve tekerr\u00fcr\u00fc gelecekte de beklenebilmelidir. Bu kurallar soyut ve geneldir. Ancak hi\u00e7 bir zaman kesinli\u011fi de\u011fil, sadece olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 ifade ederler. Her tecr\u00fcbe kural\u0131n\u0131n temelinin kollektif (istatistiki bir yo\u011funluk ile) olu\u015ftu\u011fu s\u00f6ylenebilir. Bu kurallar\u0131n hi\u00e7bir zaman do\u011fa kanunlar\u0131 gibi zorlay\u0131c\u0131 g\u00fc\u00e7leri yoktur. Bunlar sadece hayat\u0131n normal ak\u0131\u015f\u0131 hakk\u0131nda bilgi verirle, sadece istatistiki bir nitelikleri vard\u0131r. Fakat bunlardan \u00f6yleleri vard\u0131r ki bunlar tipik ve devaml\u0131 \u015fekilde tekrar eden durumlarda b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterirler. Bunlara genel tecr\u00fcbe kurallar\u0131 denir. Ayr\u0131ca doktrinde bir g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re, alelade olas\u0131l\u0131klar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda nitelikli olas\u0131l\u0131klar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak \u00fczere ya\u015fam\u0131n ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131 kavram\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.\u201d Bkz.; TA\u015ePINAR, Sema: Fiili Karinelerin \u0130spat Y\u00fck\u00fcn\u00fcn Da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki Rol\u00fc, (Hayat\u0131n Ola\u011fan Ak\u0131\u015f\u0131 Kavram\u0131)<\/strong><\/em><\/span><\/p>\n

    \u201c\u2026 Bu kay\u0131tlar, ki\u015filer aras\u0131nda sadece bir g\u00f6r\u00fc\u015fme ve mesajla\u015fma oldu\u011funu g\u00f6stermesi, i\u00e7erik bilgilerini yans\u0131tmamas\u0131 nedeniyle, i\u00e7eri\u011fi belirlenemedi\u011fi s\u00fcrece silahl\u0131 ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc \u00fcyeli\u011fi su\u00e7u y\u00f6n\u00fcnden \u00f6zellikle yatay g\u00f6r\u00fc\u015fme olarak kabul edilebilecek, haklar\u0131nda ayn\u0131 su\u00e7tan i\u015flem yap\u0131lan di\u011fer ki\u015filer ile yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmeler ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na anlam ifade edecek, san\u0131\u011f\u0131n aleyhine kullan\u0131labilecek bir delil niteli\u011finde kabul edilmemesi gerekmekle birlikte, bir\u00e7ok durumda dosya kapsam\u0131nda yer alan iddialarla ilgili destekleyici delil niteli\u011fine sahip olabilir. \u00d6rne\u011fin \u00f6rg\u00fct \u00fcyeli\u011fi iddias\u0131 bulunan san\u0131\u011f\u0131n, \u00f6rg\u00fct\u00fcn ildeki \u00fcst y\u00f6neticileri ile yapt\u0131\u011f\u0131 s\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015fme destekleyici delil olabilir. Yine \u00f6rne\u011fin su\u00e7 tarihinde \u00fcniversitede bir \u00f6\u011fretim \u00fcyesi olan san\u0131\u011f\u0131n, ayn\u0131 \u00fcniversitenin \u00f6rg\u00fct i\u00e7erisinde sorumlusu oldu\u011fu iddia edilen ve buna y\u00f6nelik ba\u015fkaca deliller olan ki\u015fi ile yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ili\u015fkin HTS kay\u0131tlar\u0131 delil niteli\u011fini kazanabilir. Bu nedenle, HTS kay\u0131tlar\u0131 her san\u0131\u011f\u0131n durumuna \u00f6zel olarak de\u011ferlendirilmelidir<\/span><\/strong>\u2026\u201dGaziantep BAM, 3. CD E. 2018\/2982 K.2019\/4 T. 8.1.2019<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n

    BTK’dan G\u00f6nderilen Baz \u0130stasyonu Kay\u0131tlar\u0131n\u0131n Delil De\u011feri<\/strong><\/span><\/h2>\n

    Baz istasyonu :<\/strong> Baz kelimesi, \u0130ngilizce Base (temel, taban, esas) kelimesinin ge\u00e7mi\u015f \u015feklidir.\u2028Radyo sistemleri tek bir antenden (Verici) olu\u015furken; baz istasyonlar\u0131 hem sinyal al\u0131r, hem de sinyal g\u00f6nderir yani al\u0131c\u0131 ve verici olarak iki antenden olu\u015fur. \u00a0 Baz istasyonlar\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015f g\u00fc\u00e7leri ve hedefledikleri kapsama alanlar\u0131 nedeniyle B\u00fcy\u00fck \u00c7apl\u0131 \u0130stasyonlar , Mikro (K\u00fc\u00e7\u00fck \u00c7apl\u0131) \u0130stasyonlar ve Piko (\u00c7ok K\u00fc\u00e7\u00fck \u00c7apl\u0131) \u0130stasyonlar olarak \u00fc\u00e7 s\u0131n\u0131fa ayr\u0131l\u0131rlar. Anten y\u00fcksekli\u011fi, co\u011frafi ko\u015fullar ve istasyon \u00e7\u0131k\u0131\u015f g\u00fcc\u00fcne ba\u011fl\u0131 olarak 0-35km aral\u0131\u011f\u0131nda bir alana servis verebilirler. Makro (B\u00fcy\u00fck \u00c7apl\u0131) \u0130stasyonlar: Geni\u015f kapsama istenen az yerle\u015fimli k\u0131rsal alanlarda ve \u015fehirleraras\u0131 yollarda kurulurlar. Mikro (K\u00fc\u00e7\u00fck \u00c7apl\u0131) \u0130stasyonlar: \u015eehir i\u00e7lerinde, cep telefonu abonelerinin yo\u011fun olarak bulunduklar\u0131 cadde, sokak ve meydanlarda, y\u00fcksek kapasite istenen uygulamalarda kurulurlar. Piko (\u00c7ok K\u00fc\u00e7\u00fck \u00c7apl\u0131) \u0130stasyonlar: Al\u0131\u015fveri\u015f merkezleri, plazalar, oteller gibi sadece bina i\u00e7lerine servis verecek \u00f6zel uygulamalard\u0131r. GSM hatlar\u0131n\u0131n sinyal ald\u0131\u011f\u0131 baz istasyonlar\u0131 \u00e7ekim kapasitesi o anki yo\u011funlu\u011fa, co\u011frafi ko\u015fullara cam ekranl\u0131 binalara vb. \u00f6zelliklere g\u00f6re atlama ve sapma yapabilmektedir. Her baz istasyonunun bir h\u00fccre kimlik numaras\u0131 (Cell ID) vard\u0131r. Her baz istasyonu, \u015fehir i\u00e7lerinde 100-300 metre, k\u0131rsal alanlarda ise 1-2 kilometrelik alan\u0131 kapsar. Bir baz istasyonu, genellikle 3 sekt\u00f6re (120\u00b0\u2019lik a\u00e7\u0131lar) b\u00f6l\u00fcn\u00fcr. Her sekt\u00f6r, ayr\u0131 bir h\u00fccresel ba\u011flant\u0131 sa\u011flar. Her baz istasyonunun kapsama alan\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc sabit de\u011fildir. \u015eehir i\u00e7indeki baz istasyonlar\u0131 daha k\u00fc\u00e7\u00fck alanlar\u0131 kapsarken, k\u0131rsal alanlardaki baz istasyonlar\u0131 kilometrelerce uzakl\u0131\u011fa hizmet eder. Bir ki\u015fi hareket halindeyse, HTS kay\u0131tlar\u0131nda s\u00fcrekli baz istasyonu de\u011fi\u015fiklikleri g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bu de\u011fi\u015fiklikler kullan\u0131larak hareket y\u00f6n\u00fc ve h\u0131z\u0131na dair bilgi edinilebilir. Teknik Bilirki\u015fi raporunun tanzim edilmesinde, baz istasyonlar\u0131n\u0131n kapsama alanlar\u0131n\u0131n harita \u00fczerine \u00e7izilmesinde fayda bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n

      \n
    • Triang\u00fclasyon ve GPS Fark\u0131:<\/strong> Baz istasyonu verileri, GPS verileri gibi kesin konum vermez. GPS metrik d\u00fczeyde konum sa\u011flarken, HTS kay\u0131tlar\u0131 daha geni\u015f bir b\u00f6lgeyi kapsar. Baz istasyonu daraltmas\u0131,\u00a0GPS sistemi gibi \u201ctam koordinat\u201d vermez.<\/strong>\u00a0<\/span>Ancak birden fazla baz istasyonunun verileri birle\u015ftirilip \u201ctriang\u00fclasyon\u201d (\u00fc\u00e7genleme) yap\u0131larak bireyin konumu daralt\u0131labilir. Ancak bu daraltma, sadece bir b\u00f6lge verir, kesin nokta vermez.<\/li>\n
    • \n

      Baz istasyonu daraltmas\u0131<\/strong>, bir bireyin birden fazla baz istasyonuna ba\u011flanmas\u0131 durumunda, bu ba\u011flant\u0131lar\u0131n analiz edilerek daha k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6lgeye indirgenmesi i\u015flemidir. Bu s\u00fcre\u00e7, bir kullan\u0131c\u0131n\u0131n hareket halindeyken birden fazla baz istasyonuna ba\u011flanmas\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kar. Baz istasyonu daraltmas\u0131, ceza davalar\u0131nda bireylerin konumunun tespitinde s\u0131kl\u0131kla ba\u015fvurulan bir y\u00f6ntemdir.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n

      Baz sinyallerinin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, telefon g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinin tespitinden farkl\u0131 olarak daha somut ve tutarl\u0131 sonu\u00e7lar verir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sinyal ara\u015ft\u0131rmas\u0131yla, san\u0131\u011f\u0131n telefonunun hangi \u015fehirde ve b\u00f6lgede oldu\u011fu, tarih aral\u0131\u011f\u0131 ile tespit edilebilmektedir. Bu sebeple, s\u00f6z konusu sinyaller, i\u00e7eri\u011fi tespit edilemeyen telefon g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri gibi kabul edilmeyip, daha somut KUVVETL\u0130 DEL\u0130L<\/strong> <\/span>olarak yarg\u0131lamaya esas al\u0131nabilmektedir. Dinleme, kayda alma veya sinyal de\u011ferlendirme tedbirleri HTS kay\u0131t verilerinin aksine ancak CMK da say\u0131lan katalog su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan uygulanabilir. Ancak \u015e\u00fcpheli\/San\u0131k veya m\u00fc\u015ftekinin kendi cep telefon hatt\u0131na y\u00f6nelik r\u0131za g\u00f6sterip onaylamas\u0131 halinde t\u00fcm su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan HTS BAZ veri kay\u0131tlar\u0131n\u0131n adli mercilerce talep edilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda r\u0131za ve onay olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece baz bilgilerinin temini ancak Yasa’da belirtilen su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan olanakl\u0131d\u0131r. Yine Yasa’da belirtilen katalog su\u00e7lar\u0131n i\u015flendi\u011fine dair somut delillere dayanan kuvvetli \u015f\u00fcphe sebepleri bulunmadan ileti\u015fimin dinlenmesi, kayda al\u0131nmas\u0131 veya sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi tedbirine ba\u015fvurulamaz. Ayr\u0131ca Ba\u015fka Yollardan Delil Elde Etme \u0130mkan\u0131n\u0131n Bulunmamas\u0131 \u015eart\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 gereklidir. Ba\u015fka suretle delil elde edilmesi imkan\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131, soru\u015fturma veya kovu\u015fturma s\u0131ras\u0131nda di\u011fer tedbirlere ba\u015fvurulmu\u015f olsa bile sonu\u00e7 al\u0131namayaca\u011f\u0131 hususunda bir beklentinin varl\u0131\u011f\u0131 veya ba\u015fka y\u00f6ntemlerden biri veya birka\u00e7\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131na ra\u011fmen delil elde edilememesi ve delillere ancak ileti\u015fimin dinlenmesi, kayda al\u0131nmas\u0131 veya sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi tedbiriyle ula\u015f\u0131labilecek olmas\u0131n\u0131 ifade eder (Y\u00f6n.4).\u015e\u00fcpheli veya san\u0131\u011f\u0131n telekom\u00fcnikasyon yoluyla yapt\u0131\u011f\u0131 ileti\u015fimin denetlenmesi tedbiri, soru\u015fturma a\u015famas\u0131nda h\u00e2kim veya gecikmesinde sak\u0131nca bulunan h\u00e2llerde Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, kovu\u015fturma a\u015famas\u0131nda davaya bakan mahkemenin karar\u0131 ile uygulan\u0131r. Savc\u0131l\u0131k, hakimlik veya mahkeme karar\u0131nda; y\u00fcklenen su\u00e7un t\u00fcr\u00fc, hakk\u0131nda tedbir uygulanacak ki\u015finin kimli\u011fi, ileti\u015fim arac\u0131n\u0131n t\u00fcr\u00fc, telefon numaras\u0131 veya ileti\u015fim ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 tespite imk\u00e2n veren kodu ve tedbirin s\u00fcresi belirtilir. (CMK m.135\/6). \u0130leti\u015fimin dinlenmesi, kaydedilmesi veya sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi karar\u0131 en \u00e7ok iki ay i\u00e7in verilebilir; bu s\u00fcre, bir ay daha uzat\u0131labilir. Ancak, \u00f6rg\u00fct\u00fcn faaliyeti \u00e7er\u00e7evesinde i\u015flenen su\u00e7larla ilgili olarak gerekli g\u00f6r\u00fclmesi halinde, h\u00e2kim yukar\u0131daki s\u00fcrelere ek olarak her defas\u0131nda bir aydan fazla olmamak ve toplam \u00fc\u00e7 ay\u0131 ge\u00e7memek \u00fczere uzat\u0131lmas\u0131na karar verebilir (CMK m.135\/4). Yani, bireysel su\u00e7larda toplam 3 ay, \u00f6rg\u00fctl\u00fc su\u00e7larda ise toplam 6 ay boyunca ileti\u015fimin dinlenmesi, kayda al\u0131nmas\u0131 veya sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi tedbirlerine ba\u015fvurulabilir. Tedbire Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n karar verdi\u011fi hallerde, karar\u0131n 24 saat i\u00e7inde hakim onay\u0131na sunulmas\u0131 gerekir. Onaya sunulan savc\u0131l\u0131k karar\u0131 hakk\u0131nda en ge\u00e7 24 saat i\u00e7inde hakim taraf\u0131ndan karar verilir. Savc\u0131l\u0131k karar\u0131n\u0131n onay s\u00fcresinin dolmas\u0131 veya h\u00e2kim taraf\u0131ndan aksine karar verilmesi h\u00e2linde elde edilen kay\u0131tlar derh\u00e2l imha edilir. \u0130leti\u015fimin denetlenmesi (dinleme, kayda alma ve de\u011ferlendirme) s\u0131ras\u0131nda elde edilen deliller CMK\u2019n\u0131n 135\/8 maddesinde yer alan ve yukar\u0131da belirtti\u011fimiz su\u00e7lar haricindeki bir su\u00e7un soru\u015fturma ve kovu\u015fturulmas\u0131nda kullan\u0131lamaz. Ma\u011fdur veya m\u00fc\u015fteki hakk\u0131ndaki ileti\u015fimin tespiti, genel soru\u015fturma ve kovu\u015fturma yetkilerine dayan\u0131larak yap\u0131labilir. M\u00fc\u015fteki veya ma\u011fdur a\u00e7\u0131s\u0131ndan 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019nun 135. maddesi h\u00fck\u00fcmleri uygulanamaz. Kanunda CMK m.135 h\u00fck\u00fcmlerinin sadece \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k hakk\u0131nda uygulanabilece\u011fi a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmi\u015ftir. Soru\u015fturma a\u015famas\u0131nda savc\u0131l\u0131k CMK m.160 vd. maddelerinde genel soru\u015fturma yetkilerine dayanarak m\u00fc\u015fteki veya ma\u011fdurun ileti\u015fiminin tespiti karar\u0131 verebilir. Kovu\u015fturma a\u015famas\u0131nda ilgili mahkeme delil toplama konusundaki genel yetkileri \u00e7er\u00e7evesinde ma\u011fdur veya m\u00fc\u015ftekiye ait ileti\u015fimin tespiti karar\u0131 alabilecektir. Katalog su\u00e7lar 5271 say\u0131l\u0131 CMK 100\/3 h\u00fckm\u00fcnde yer al\u0131r. Baz verilerine ili\u015fkin kay\u0131tlar neticesinde uzman bilirki\u015fisinden rapor temin edilmesi durumunda verilere Teknik Delil mahiyetini al\u0131r.<\/p>\n

      \"\"<\/p>\n

      \n

      Bilinenin aksine BAZ VER\u0130LER\u0130;\u00a0<\/span> F\u0130\u0130LEN KULLANILAN CEP TELEFONUNUN DO\u011eRUDAN NOKTA ATI\u015eI YER\u0130N\u0130 TESP\u0130T ETMEZ; AKS\u0130NE CEP TELEFONU GSM HATTININ KAPSAMA ALANI \u0130\u00c7ER\u0130S\u0130NDE BULUNDU\u011eU YERDEK\u0130 BAZ \u0130STASYONUNUN ADRES\u0130N\u0130 VEREB\u0130L\u0130R.<\/strong> Ayn\u0131 baz istasyonu kapsama alan\u0131nda bulunan ve ayn\u0131 baz istasyonundan sinyal alan ki\u015filerin kati surette y\u00fcz y\u00fcze geldikleri, bulu\u015ftuklar\u0131 kabul edilemez ve baz verileri tek ba\u015f\u0131na \u015f\u00fcpheli veya san\u0131\u011f\u0131n aleyhine somut delil olarak kullan\u0131lamaz. \u015e\u00fcpheden san\u0131k yararlan\u0131r ilkesinin uygulanmas\u0131 gerekir. Ancak GSM hatt\u0131n\u0131 ve cep telefonunu fiilen olay tarihinde kulland\u0131\u011f\u0131 kesin olarak tespit edilen \u015f\u00fcphelinin\/san\u0131\u011f\u0131n olay yeri d\u0131\u015f\u0131nda farkl\u0131 bir baz istasyonu kapsama alan\u0131ndan sinyal ald\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirlenmesi durumunda, baz kay\u0131t verileri, kuvvetli somut delil olarak de\u011ferlendirilmeli, h\u00fckme esas al\u0131nmal\u0131d\u0131r.\u00a0 Zira her b\u00f6lgede yer alan baz istasyonunun kapsama alan\u0131ndaki toplam GSM hatt\u0131 say\u0131s\u0131; alandaki toplam baz istasyonlar\u0131 say\u0131s\u0131na ve alan y\u00fcz \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fcne g\u00f6re farkl\u0131l\u0131k g\u00f6stermektedir. Bununla birlikte do\u011fal afet (deprem, sel, yang\u0131n vs.) gibi durumlar ya\u015fanmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece en yak\u0131n baz istasyonu kapsama alan\u0131nda bulunan gsm hatt\u0131n\u0131n yak\u0131n\u0131nda yer alan di\u011fer baz istasyonu kapsama alan\u0131na ge\u00e7erek sinyal alabilmesi olanakl\u0131 de\u011fildir. <\/span>Deprem gibi do\u011fal afetlerde haberle\u015fmenin kesilmesini \u00f6nleyecek uydu transmisyonlu mobil baz istasyonlar\u0131n\u0131n kurulum say\u0131s\u0131 da her ge\u00e7en artmaktad\u0131r. \u015eehir merkezlerinde neredeyse her mahallede birden fazla baz istasyonu hatta bazen apartmanlar i\u00e7erisinde bile baz istasyonlar\u0131 yer almas\u0131na kar\u015f\u0131n k\u0131rsal b\u00f6lgelere gidildik\u00e7e bu say\u0131 azalmaktad\u0131r. Uygulamada yarg\u0131lama makamlar\u0131n\u0131n olay yerine yak\u0131n yerlerden sinyal alan san\u0131\u011f\u0131n, belirtilen zaman aral\u0131\u011f\u0131nda olay yerine kolayca gidip d\u00f6nebilece\u011fi olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 gerek\u00e7e g\u00f6stererek mahkumiyet h\u00fckm\u00fc tesis ettikleri g\u00f6r\u00fclmektedir. Baz ve HTS verileri hakimlik mesle\u011fi d\u0131\u015f\u0131ndan teknik uzmanl\u0131k gerektiren bir konudur. Bu a\u00e7\u0131ndan mahkemelerin olas\u0131l\u0131k ve ihtimaller \u00fczerine uzman ki\u015fisinden rapor temin etmeksizin tahmine dayal\u0131\u00a0 ve zorlay\u0131c\u0131 yorumlarla baz verilerinden tahmine dayal\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131mlarda bulunup, bu varsay\u0131mlar\u0131 dayanak g\u00f6stermek suretiyle mahkumiyet kararlar\u0131 tesis etmeleri hukuka ayk\u0131r\u0131d\u0131r.<\/span> Tespiti istenen cep telefonu hatt\u0131n\u0131n \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k taraf\u0131ndan fiilen kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 hususunda ve di\u011fer muallakta kal\u0131nan konularda uzman ki\u015fisinden rapor temin edilerek\u00a0 \u015f\u00fcphelerin giderilmesi gerekmektedir.<\/span> Tespiti talep edilen GSM hatt\u0131n\u0131n \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k taraf\u0131ndan kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespitinde, yarg\u0131lama merciinin HTS kay\u0131tlar\u0131nda, en fazla g\u00f6r\u00fc\u015fme ger\u00e7ekle\u015ftirilen iki ki\u015fiyi tan\u0131k s\u0131fat\u0131yla dinleyerek kanaate ula\u015fmas\u0131 da bir ba\u015fka kabul g\u00f6rm\u00fc\u015f y\u00f6ntemdir.<\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

      Uydu telefonu<\/b>,<\/span>\u00a0D\u00fcnya’n\u0131n y\u00f6r\u00fcngesinde bulunan\u00a0ileti\u015fim\u00a0ama\u00e7l\u0131\u00a0uydular\u0131\u00a0kullanarak ba\u011flant\u0131 ve ileti\u015fim sa\u011flayan bir \u00e7e\u015fit\u00a0mobil telefondur. Cep telefonlar\u0131 ile benzer \u015fekilde hizmet verirler; konu\u015fma,\u00a0sms\u00a0ve d\u00fc\u015f\u00fck bant\u00a0internet\u00a0hizmeti sa\u011flarlar.\u00a0Cep telefonlar\u0131ndan\u00a0farkl\u0131 olarak herhangi bir\u00a0baz istasyonuna ihtiya\u00e7 duymadan do\u011frudan uydu ile ba\u011flant\u0131 kurarlar.<\/strong><\/span> Sabit uydular deniz seviyesinden ortalama 32.000 km uzakl\u0131kta y\u00f6r\u00fcngede hareket etmeden dururlar. Hareketli olan uydular ise ortalama\u00a0750 ile 1500 km aras\u0131nda bir uzakl\u0131kta d\u00fcnyan\u0131n etraf\u0131nda d\u00f6nerler ve bunu ortalama 1 ile 1 bu\u00e7uk saat aras\u0131nda bir s\u00fcrede tamamlarlar. Normal telefonlar gibi baz istasyonlar\u0131 \u00fczerinden de\u011fil, do\u011frudan uydu arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile ba\u011flant\u0131 kuran bu telefonlar<\/strong><\/span> kapal\u0131 alanda \u00e7ok verimli \u00e7al\u0131\u015fmaz. Fakat a\u00e7\u0131k alanlarda uydu ile mutlaka ba\u011flant\u0131 kurar. Uydu telefonlar\u0131n\u0131n kapal\u0131 alanlardaki\u00a0\u00e7ekim g\u00fcc\u00fc \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Bir bina i\u00e7erisinde uydu telefonuyla sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir g\u00f6r\u00fc\u015fme yapmak i\u00e7in pencere \u00f6n\u00fcne y\u00f6nelmek veya \u00e7at\u0131ya \u00e7\u0131kmak gerekebilir. Baz\u0131 telefonlar t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131, baz\u0131lar\u0131 ise yaln\u0131zca belli bir kesimi kapsamaktad\u0131r. Uydu telefonu \u00fczerinden \u00e7a\u011fr\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda veriler, en yak\u0131n uydu \u00fczerinden aktar\u0131l\u0131r.<\/strong><\/span> Uydu telefonlar\u0131 genellikle d\u0131\u015far\u0131dayken daha iyi \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Veriler uyduya ula\u015ft\u0131ktan sonra arad\u0131\u011f\u0131n\u0131z ki\u015finin telefonuna ula\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Uydu telefonu olmayan bir telefonu ar\u0131yorsan\u0131z \u00e7a\u011fr\u0131, onu kar\u015f\u0131daki cihaza ba\u011flayan, d\u00fcnya \u00fczerindeki mobil istasyon \u00fczerinden y\u00f6nlendirilir. Dolay\u0131s\u0131yla kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 iki ayr\u0131 uydu telefonla ger\u00e7ekle\u015ftirilen g\u00f6r\u00fc\u015fmeye ili\u015fkin BTK-BAZ bilgisi elde edilemez.<\/strong><\/span><\/p>\n

      Mobil haberle\u015fme sistemleri, bir\u00e7ok baz istasyonundan meydana gelen h\u00fccresel bir yap\u0131 \u015feklinde olu\u015fturulmaktad\u0131r. Baz istasyonlar\u0131, \u201cElektronik Haberle\u015fme Cihazlar\u0131ndan Kaynaklanan Elektromanyetik Alan \u015eiddetinin Uluslararas\u0131 Standartlara G\u00f6re Maruziyet Limit De\u011ferlerinin Belirlenmesi, Kontrol\u00fc ve Denetimi Hakk\u0131nda Y\u00f6netmelik\u201d (Y\u00f6netmelik) h\u00fck\u00fcmlerine uyulmas\u0131 kayd\u0131yla kapsama ve kapasite art\u0131\u015f\u0131 sa\u011flanmas\u0131 gereken yerlerde kurulabilmektedir.5809 say\u0131l\u0131 Elektronik Haberle\u015fme Kanunu uyar\u0131nca baz istasyonlar\u0131n\u0131n kurulu\u015funda uyulmas\u0131 gereken kriterlerle ilgili d\u00fczenleme yapma yetkisi Bilgi Teknolojileri ve \u0130leti\u015fim Kurumu (BTK)\u2019ndad\u0131r. Baz istasyonlar\u0131; al\u0131c\u0131, verici ve g\u00fc\u00e7 \u00fcnitelerinden olu\u015fan kabin ile sinyalleri yaymak i\u00e7in kule, direk, \u00e7at\u0131, bina y\u00fczeyleri vb. yerlere kurulan anten \u00fcnitelerinden meydana gelen ve mobil cihazlar ile haberle\u015fmeyi sa\u011flayan sistemlerdir.<\/p>\n

      Baz istasyonlar\u0131, mobil cihazlarla ileti\u015fim sa\u011flamak amac\u0131yla kurulmakta olup, baz istasyonlar\u0131n\u0131n kapsama alan\u0131nda olmayan yerlerde mobil ileti\u015fim kurmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. <\/span><\/strong>Bir baz istasyonu \u00fczerinden s\u0131n\u0131rl\u0131 say\u0131da abone ileti\u015fim kurabilmektedir. \u0130\u015fletmecilerin abone say\u0131lar\u0131n\u0131n artmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak; arama ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131n en d\u00fc\u015f\u00fck seviyede tutulabilmesi ya da kurulan ileti\u015fimin kesintisiz olarak devam\u0131n\u0131n sa\u011flanabilmesi i\u00e7in kapsama sa\u011flanan yerlerde de ilave baz istasyonlar\u0131n\u0131n kurulmas\u0131 gerekmektedir. Aksi halde, kapsama alan\u0131nda olsalar bile kapasitenin d\u0131\u015f\u0131nda kalan aboneler ileti\u015fim sa\u011flayamayacaklard\u0131r. \u015eehir merkezlerine kurulan baz istasyonlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu kapasite art\u0131\u015f\u0131n\u0131 sa\u011flamak amac\u0131yla kurulmaktad\u0131r. Mobil cihazlar ile yap\u0131lan ileti\u015fim, baz istasyonlar\u0131 ile mobil cihazlar aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak g\u00f6nderilen elektromanyetik dalgalar vas\u0131tas\u0131yla sa\u011flanmaktad\u0131r.<\/strong><\/span> Mobil cihazlarla yap\u0131lan ileti\u015fimde, abone baz istasyonuna ne kadar yak\u0131n olursa mobil cihaz \u00e7\u0131k\u0131\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fc azaltacak ve abonenin daha az elektromanyetik alana maruz kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. Ayr\u0131ca, baz istasyonlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck g\u00fc\u00e7te \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131ndan ve kapsanacak b\u00f6lgedeki abone say\u0131s\u0131 da dikkate al\u0131narak belirli bir h\u00fccre planlamas\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde kurulmas\u0131 gerekti\u011finden, baz istasyonlar\u0131n\u0131n \u015fehir d\u0131\u015f\u0131nda kurulmas\u0131 teknik olarak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu nedenlerle baz istasyonlar\u0131 \u015fehir merkezlerine de kurulmaktad\u0131r.<\/p>\n

      HTS kay\u0131tlar\u0131 ile birlikte g\u00f6nderilen,\u00a0 \u0130NTERNET BA\u011eLANTI (GPRS\/WAP) \u0130LET\u0130\u015e\u0130M SORGU SONU\u00c7LARI\u201d<\/strong><\/span> tipindeki d\u00f6k\u00fcmler GPRS\/WAP (veri kullan\u0131m\u0131)<\/span> <\/em><\/strong>k\u0131sm\u0131nda \u201cHedef IP\u201d ve \u201cEri\u015filen Sayfa\u201d bilgilerinin bo\u015f oldu\u011fu sat\u0131rlar operat\u00f6r firma taraf\u0131ndan se\u00e7ilen bir periyodla merkezi bir kay\u0131t ortam\u0131na aktar\u0131lm\u0131\u015f \u00fccretlendirme verilerinin d\u00f6k\u00fcm\u00fcd\u00fcr. GPRS (General Packet Radio Service\/Paket Anahtarlamal\u0131 Radyo Hizmetleri),<\/em> <\/span>verilerin mevcut GSM \u015febekeleri \u00fczerinden saniyede 28.8 Kb’den 115 Kb’ye kadar varabilen h\u0131zlarda iletilebilmesine imkan veren, cep telefonu, diz\u00fcst\u00fc bilgisayar, PDA ve di\u011fer mobil cihaz kullan\u0131c\u0131lar\u0131na kesintisiz \u0130nternet ba\u011flant\u0131s\u0131 sunan bir mobil ileti\u015fim servisidir. Her g\u00fcn kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z internet\u2019de paket-anahtarlama tekni\u011finin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 dev bir network\u2019t\u00fcr. GPRS, bu haliyle “s\u00fcrekli ba\u011flant\u0131 halinde” olma imkan\u0131 da sa\u011fmaktad\u0131r. GSM operat\u00f6rleri ayn\u0131 zamanda mobil veri ile internet hizmeti de sa\u011flamaktad\u0131r. Cep telefonlar\u0131na tak\u0131l\u0131 GSM hatlar\u0131ndan mobil veri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla internet hizmeti alabilmek i\u00e7in de yine en yak\u0131n yerde bulunan Baz \u0130stasyonu kapsama alan\u0131 i\u00e7erisinde olunmas\u0131 gerekir. Cep telefonlar\u0131 kullan\u0131c\u0131lar\u0131 genel olarak mobil veri ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k tuttuklar\u0131ndan GPRS verileri dakika baz\u0131nda baz bilgisi verebilmektedir. Ancak wifi \u00fczerinden cep telefonuna internet ba\u011flant\u0131s\u0131 kurulmas\u0131 halinde GPRS baz verileri \u00e7o\u011fu zaman sa\u011fl\u0131kl\u0131 sonu\u00e7lar vermemektedir.\u00a0<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

      Yer tespiti a\u00e7\u0131s\u0131ndan baz istasyonu sinyalleri kuvvetli delil niteli\u011findedir. Yarg\u0131tay, yer tespiti a\u00e7\u0131s\u0131ndan sinyallerin kesin sonu\u00e7 verdi\u011fini belirtmektedir. Teknik sorunlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 halinde ayr\u0131ca bir rapor al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Fakat ortada teknik bir sorun yok ise, sinyaller \u00fczerinden GSM numaras\u0131n\u0131n nerede oldu\u011fu kesin \u015fekilde belirlenecek ve dosyaya delil olarak sunulabilecektir. Dikkat edilmesi gereken husus, burada kesin olarak belirlenen \u015feyin, GSM numaras\u0131 oldu\u011fudur. San\u0131\u011f\u0131n o GSM numaras\u0131n\u0131 kullan\u0131p kullanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ayr\u0131 bir konudur. Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu, 2019\/223 E. 2020\/12 K. , Yarg\u0131tay 18. Ceza Dairesi, 2019\/13801 E. 2020\/348 K.<\/strong><\/span><\/em><\/p>\n

      \n

      San\u0131klar\u0131n olay esnas\u0131nda veya olaydan \u00f6nce bir araya gelip gelmedikleri konusunda, baz istasyonu sinyalleri de\u011ferlendirilebilir. S\u00f6z konusu ki\u015filerin telefonlar\u0131n\u0131n ayn\u0131 baz istasyonundan sinyal vermesi, ki\u015filerin bir araya geldi\u011fi \u015feklinde yorumlansa bile Yarg\u0131tay taraf\u0131ndan, bu \u015fekilde kabul edilmemektedir.<\/p>\n<\/blockquote>\n

      \u201cBaz istasyonlar\u0131n\u0131n kapsama alan\u0131nda olmayan yerlerde mobil ileti\u015fim kurmak m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131ndan, bir cep telefonu ile ileti\u015fim kurabilmek i\u00e7in o telefonun mutlaka bir baz istasyonunun kapsama alan\u0131nda bulunmas\u0131 zorunludur. Cep telefonlar\u0131 ile yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmeler, baz istasyonlar\u0131 ile cep telefonlar\u0131 aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 g\u00f6nderilen elektromanyetik dalgalarla sa\u011flanmaktad\u0131r. \u00d6zellikleri gere\u011fi bir baz istasyonundan ayn\u0131 anda bir\u00e7ok cep telefonu yararlanmakta ve bu baz istasyonunun vas\u0131tas\u0131yla g\u00f6r\u00fc\u015fme yapabilmektedir. N\u00fcfusu kalabal\u0131k olan yerle\u015fim b\u00f6lgelerinde ise bu say\u0131 daha da artmakta, ayn\u0131 anda pek \u00e7ok cep telefonu ayn\u0131 baz istasyonundan sinyal verebilmektedir. Bu nedenle, farkl\u0131 ki\u015filer taraf\u0131ndan kullan\u0131lan cep telefonlar\u0131n\u0131n ayn\u0131 baz istasyonu kapsama alan\u0131nda bulunmas\u0131 ve sinyal vermesi tek ba\u015f\u0131na o ki\u015filerin bir araya geldikleri veya bulu\u015ftuklar\u0131 anlam\u0131na gelmeyecektir..<\/strong><\/span>..san\u0131k M.. \u00c7.. ile N.. \u00c7.. ve \u0130.. D..\u2019n\u0131n cep telefonlar\u0131n\u0131n sinyal bilgilerinin incelenmesi sonucunda, olay tarihinde cep telefonlar\u0131n\u0131n ayn\u0131 baz istasyonundan sinyal vermesi nedeniyle san\u0131klar\u0131n bulu\u015ftuklar\u0131 iddia edilmekte ise de; baz istasyonlar\u0131n\u0131n geni\u015f bir kapsama alan\u0131n\u0131n olmas\u0131, san\u0131k M.. \u00c7..’in i\u015fyeri ile N.. \u00c7..’\u0131n g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 adliye ve ikamet etti\u011fi lojman\u0131n birbirine yak\u0131n yerlerde bulunmas\u0131 ve \u0130.. D..’n\u0131n avukat olmas\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda cep telefonlar\u0131n\u0131n ayn\u0131 baz istasyonundan sinyal vermesinin normal oldu\u011fu, ba\u015fka bir anlat\u0131mla \u0130stanbul, Ankara gibi b\u00fcy\u00fck \u015fehirlerde birbirine yak\u0131n yerlerde oturan, \u00e7al\u0131\u015fan veya tesad\u00fcfen oradan ge\u00e7mekte olan insanlar\u0131n cep telefonlar\u0131n\u0131n ayn\u0131 baz istasyonundan sinyal vermesinin ola\u011fan bir durum olmas\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, cep telefonlar\u0131n\u0131n ayn\u0131 baz istasyonu kapsam\u0131nda sinyal vermesinin san\u0131k M.. \u00c7..’in di\u011fer san\u0131klarla bir araya geldi\u011fi ve g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kabule imkan vermemektedir.\u201d Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu, 2013\/247 E. 2015\/60 K.Yarg\u0131tay 7. Ceza Dairesi, 2019\/6348 E. 2020\/788 K.(Yarg\u0131tay 8. Ceza Dairesi – Karar : 2018\/6262).<\/strong><\/em><\/span><\/p>\n

      GSM hatt\u0131n\u0131n nerede oldu\u011funun tespiti a\u00e7\u0131s\u0131ndan, s\u00f6z konusu kay\u0131tlar Yarg\u0131tay taraf\u0131ndan h\u00fckme esas al\u0131nmaktad\u0131r ve uygulamada bu kay\u0131tlar s\u0131kl\u0131kla de\u011ferlendirilerek kullan\u0131lmaktad\u0131r. Yarg\u0131tay 13. Ceza Dairesi, 2019\/7470 E. 2020\/324 K.<\/strong><\/em><\/span><\/p>\n

      \n

      Baz istasyonu sinyal verileri san\u0131\u011f\u0131n tespite konu cep telefonunu fiilen kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131n HTS kay\u0131tlar\u0131 ve ba\u015fkaca delillerle kan\u0131tlanmas\u0131 durumunda, \u0130\u00c7ER\u0130\u011e\u0130 TESP\u0130T ED\u0130LEMEYEN HTS kay\u0131t verilerinin aksine <\/strong><\/em><\/span>belirti delili de\u011fil, kuvvetli somut delil niteli\u011finde olacak ve \u015fartlar\u0131n\u0131n vuku bulmas\u0131 halinde h\u00fckme esas al\u0131nabilecektir.<\/p>\n

      \u0130leti\u015fimin Dinlenmesi ve Kayda al\u0131nmas\u0131na dair usul\u00fcne uygun olarak yetkili mercilerce verilmi\u015f yaz\u0131l\u0131 adli karar bulunmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, g\u00fcvenlik birimlerince \u00f6nleme ama\u00e7l\u0131 elde edilen dinleme kay\u0131tlar\u0131n\u0131n (tape) ceza muhakemesinde yasal delil olarak kullan\u0131lmas\u0131 olanakl\u0131 de\u011fildir.<\/strong> Yine adli mercilerce, usul\u00fcne uygun olarak ileti\u015fimin dinlenmesi ve kayda al\u0131nmas\u0131nda y\u00f6nelik verilmi\u015f yaz\u0131l\u0131 karar bulunmad\u0131\u011f\u0131 ve bu suretle yetkililerce kayda al\u0131n\u0131p muhafaza edilmedi\u011fi s\u00fcrece, ge\u00e7mi\u015f tarihlere ili\u015fkin ki\u015filer aras\u0131ndaki dinleme kay\u0131tlar\u0131n\u0131n elde edilmesi ve \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n

      PTS, KGYS(MOBESE), HGS, OGS, EDS G\u00d6R\u00dcNT\u00dc ve KAYITLARININ DEL\u0130L DE\u011eER\u0130:<\/strong><\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

      EDS (Elektronik Denetleme Sistemi):<\/strong> <\/span>KGYS’nin bir alt bile\u015feni olarak, karayollar\u0131nda can ve mal g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamak, d\u00fczenli ve g\u00fcvenli trafik ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 temin etmek ama\u00e7lar\u0131na hizmet etmek \u00fczere kurulmu\u015f veya kurulacak sistemlerle trafik kural ihlallerinin izlenerek g\u00f6r\u00fcnt\u00fclendi\u011fi ve tespit edildi\u011fi, bilgilerin topland\u0131\u011f\u0131, trafik idari para cezas\u0131 karar tutana\u011f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc ve ”Elektronik Denetleme Sistemi” olarak adland\u0131r\u0131lan ana izleme ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme sistemini ifade eder. Karayollar\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden talep edilerek veriler elde edilebilinir. B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediye Ba\u015fkanl\u0131klar\u0131 Ula\u015f\u0131m Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Trafik \u015eube M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne m\u00fczekkere yaz\u0131larak EDS (Ortalama H\u0131z) verilerinin elde edilmesi olanakl\u0131d\u0131r. Ancak Ula\u015f\u0131m Y\u00f6netim Merkezindeki trafik denetleme kameralar\u0131<\/span> ile kent trafi\u011finde kural ihlali yapan ara\u00e7lar\u0131n tespiti yap\u0131lmaktad\u0131r. Bu kameralar\u0131n bulundu\u011fu noktalarda ihlal yapan ara\u00e7lar\u0131n plaka kayd\u0131 al\u0131nmaktad\u0131r. Trafik g\u00f6zlem kameralar\u0131<\/span> ise, uzak mesafeden geni\u015f alanda trafi\u011fi g\u00f6zlemleme prensibine g\u00f6re konumland\u0131r\u0131ld\u0131klar\u0131 i\u00e7in ara\u00e7 tan\u0131ma, plaka okuma ve olay alg\u0131lama bu kameralarda kullan\u0131lmamaktad\u0131r. Mevcut denetleme kameralar\u0131 vas\u0131tas\u0131yla talep edilen plakal\u0131 araca ait EDS ge\u00e7i\u015f kay\u0131tlar\u0131n\u0131n tespiti m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/strong><\/span><\/p>\n

      \n

      Kent G\u00fcvenlik Y\u00f6netim Sistemi (KGYS)=MOBESE:<\/b><\/span> Kamu d\u00fczeni ve g\u00fcvenli\u011fi ile ki\u015filerin can ve mal emniyetinin korunmas\u0131, su\u00e7 i\u015flenmesinin \u00f6nlenmesi, trafik g\u00fcvenli\u011fi ve kontrol\u00fcn\u00fcn sa\u011flanmas\u0131 amac\u0131yla meydan, karayollar\u0131, cadde, sokak ve park gibi kamuya a\u00e7\u0131k alanlarda kurulan g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme\u00a0 sistemleridir. Niteli\u011fi itibariyle \u00f6nleyici tedbir niteli\u011findedir. Mobese ile yap\u0131lan video\/g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kay\u0131tlar\u0131, elde edilen ve saklanan di\u011fer veriler; ki\u015fisel veri niteli\u011finde olup kamu idaresi taraf\u0131ndan korunmas\u0131 gerekir. \u00dcst\u00fcn kamu yarar\u0131 gere\u011fince, mobeseler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla elde edilen kay\u0131t ve verilerin \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fini ihlal etti\u011fi kabul edilmemektedir. Mobese izlemeleri s\u0131n\u0131rl\u0131, genele \u00f6zg\u00fc, kamuya a\u00e7\u0131k alanlarda ve tesad\u00fcfe dayal\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Mobese izlemeleri hakim\/mahkeme karar\u0131yla adli nitelikte (Teknik Ara\u00e7larla \u0130zleme Tedbiri) de olabilir. Su\u00e7un i\u015flenmesinden \u00f6nce su\u00e7 \u015f\u00fcphesiyle yap\u0131lacak adli \u00e7al\u0131\u015fmada, KGYS-EDS-PTS g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kay\u0131tlar\u0131n\u0131n de\u011ferlendirilebilmesi i\u00e7in kolluk taraf\u0131ndan adli makamlardan CMK Md. 140 gere\u011fince Teknik Ara\u00e7larla \u0130zleme Karar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 zorunludur, aksi halde adli makamlar haberdar edilmeksizin elde edilen g\u00f6r\u00fcnt\u00fc ve kay\u0131tlar hukuka ayk\u0131r\u0131 olacakt\u0131r. Adli makamlar taraf\u0131ndan verilecek olan Teknik Ara\u00e7larla \u0130zleme Karar\u0131, \u015f\u00fcpheli veya san\u0131\u011f\u0131n kamuya a\u00e7\u0131k alanlarda ve i\u015fyerinde <\/span>izlenmesine ve kayda al\u0131nmas\u0131na y\u00f6nelik olacakt\u0131r. Kamuya kapal\u0131, \u00f6rne\u011fin \u015f\u00fcphelinin \u015fahsi<\/span> arac\u0131na\/evine ses veya video kay\u0131t cihaz\u0131 konularak elde edilecek deliller, bu y\u00f6nde usul\u00fcne uygun adli mercilerce verilmi\u015f bir karar bulunsa dahi hukuka ayk\u0131r\u0131 olacakt\u0131r. <\/strong>(Bkz. Yarg.10.CD. Esas : 2022\/1846 Karar : 2023\/8954 <\/span>Tarih : 23.10.2023) <\/span>Arac\u0131n ticari olmas\u0131 ve \u0130\u015f Kanunu’na g\u00f6re i\u015f g\u00f6rme faaliyeti i\u00e7erisinde de\u011ferlendirilmesi durumunda, \u015f\u00fcpheli\/san\u0131\u011f\u0131n ticari arac\u0131ndaki faaliyetlerine ili\u015fkin teknik ara\u00e7larla izleme karar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131nda yasal engel bulunmamaktad\u0131r. Su\u00e7un i\u015flenmesinden sonra da adli makamlar\u0131n <\/strong>(C.Savc\u0131l\u0131\u011f\u0131 veya Mahkeme) talep etmesi durumunda yine bu sistemlerden elde edilen verilerin muhakemede kullan\u0131lmas\u0131 olanakl\u0131d\u0131r<\/strong>. Yine, herhangi bir somut <\/strong>(duyuma dayal\u0131 olmayan) istihbari bilgi\/ihbar vs. olmaks\u0131z\u0131n, tesad\u00fcfen ve ani geli\u015fen su\u00e7\u00fcst\u00fc olaylar\u0131nda kolluk birimlerinin bu sistemler \u00fczerinden elde etmi\u015f oldu\u011fu verileri kullanmas\u0131na engel bulunmamaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin Kilis ilinden Aksaray ili g\u00fczergah\u0131 boyunca pe\u015fpe\u015fe\/\u00f6nc\u00fc-art\u00e7\u0131 \u015feklinde hareket edip, makul \u015f\u00fcphe \u00fczerine uygulama noktas\u0131nda durdurulan ara\u00e7larda su\u00e7 unsurlar\u0131n\u0131n ele ge\u00e7irilmesi olay\u0131nda kollu\u011fun, PTS verilerini adli makamlar haberdar edilmeksizin adli dosyaya dercetmesinde yasal engel bulunmamaktad\u0131r. <\/strong><\/em>\u00dclkemizde hen\u00fcz Kent G\u00fcvenli\u011fi Y\u00f6netim Yasas\u0131 olu\u015fturularak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmemi\u015ftir. Bu konuda mevzuatta bir bo\u015fluk oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Kuzey K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti’nde bu konuda 31\/2018 say\u0131l\u0131 Kent G\u00fcvenlik Y\u00f6netimi Yasas\u0131 y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesine kar\u015f\u0131n, \u00fclkemizde halen bu konuda\u00a0 olu\u015fturulmu\u015f bir kanun bulunmamaktad\u0131r. MOBESE ve g\u00fcvenlik kameralar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu yerlere uyar\u0131 levhalar\u0131 koyulmas\u0131, kameralar\u0131n gizli olmamas\u0131, ki\u015fiye \u00f6zel takip ve bireyselle\u015ftirmek suretiyle izleme ve kay\u0131t yap\u0131lmamas\u0131 gibi \u015fartlara tabi tutulmas\u0131 ve bu \u015fekilde izleme ve kay\u0131t i\u015fleminin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi gerekmektedir. (Prof. Dr. Ersan \u015een, Stj. Av. Bu\u011fra \u015eahin, MOBESE ve G\u00fcvenlik Kameralar\u0131n\u0131n \u00d6zel Hayata M\u00fcdahalesi ve Delil Vasf\u0131, 27.12.2022,\u00a0https:\/\/www.hukukihaber.net\/mobese-ve-guvenlik-kameralarinin-ozel-hayata-mudahalesi-ve-delil-vasfi)<\/em><\/span><\/p>\n

      \n

      HGS:<\/strong> <\/span>H\u0131zl\u0131 Ge\u00e7i\u015f Sistemi (HGS), Bo\u011faz K\u00f6pr\u00fcleri ve Otoyol ge\u00e7i\u015flerinde \u00f6demenin pasif RFID (Radyo Frekans\u0131 ile Tan\u0131mlama) teknolojisi kullan\u0131larak ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fi T\u00fcrkiye’de 17 Eyl\u00fcl 2012 tarihinde kullan\u0131lmaya ba\u015flanan bir \u00fccretlendirme sistemidir. Karayollar\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne ba\u011fl\u0131 B\u00f6lge M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerine m\u00fczekkere yaz\u0131larak HGS verilerinin (Abonelik Kayd\u0131, Ge\u00e7i\u015f Kayd\u0131) temin edilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. HGS sistemlerindeki kameralar, Otoyol ve K\u00f6pr\u00fc gi\u015fe sistemlerindeki ka\u00e7ak ge\u00e7i\u015f ihlallerini tespit etmek ve bu ihlaller sonras\u0131 yap\u0131lacak i\u015flemlere esas te\u015fkil edecek g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler sa\u011flamak amac\u0131yla tesis edilmi\u015f olup, Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerimizde bulunan MOBESE kameralar\u0131 gibi bir \u00f6zelli\u011fi yoktur. Sadece ge\u00e7i\u015f yapan vas\u0131tan\u0131n \u00f6n ve arka plakas\u0131n\u0131 okuma ve foto\u011fraflama \u00f6zelli\u011fi vard\u0131r. Normal ge\u00e7i\u015flerin g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kay\u0131tlar\u0131 sistem \u00fczerinde 1 ay saklanmaktad\u0131r. 1 y\u0131l\u0131 a\u015fm\u0131\u015f ge\u00e7i\u015fler ise sistem \u00fczerinden silinerek HGS hesab\u0131 banka ge\u00e7i\u015f hareketlerinde ar\u015fivlenmektedir. Sadece ka\u00e7ak ge\u00e7i\u015f yapan vas\u0131tan\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kay\u0131tlar\u0131 sistem \u00fczerinde ar\u015fivlenmektedir.<\/p>\n

      \n
      \n

      Plaka Tan\u0131ma Sistemleri (PTS):<\/b><\/span> Kamera \u00fczerinden ald\u0131\u011f\u0131 ara\u00e7 foto\u011fraf\u0131n\u0131 ve plaka karakterlerini tan\u0131mlama, tan\u0131mlanan karakterlerin veri taban\u0131nda yedeklenmesi ve istenen zaman diliminde plakas\u0131 okunan ara\u00e7lar\u0131n plaka bilgileri ve foto\u011fraflar\u0131 ile beraber sorgulanmas\u0131n\u0131 ve alarm \u00fcretilmesini sa\u011flayan bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc i\u015fleme teknolojisidir. Plaka tan\u0131ma kameralar\u0131; ortamdan al\u0131nan g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin kendi \u00fczerindeki i\u015flemciler vas\u0131tas\u0131yla plaka \u00fczerindeki karakterlerin OCR s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc yard\u0131m\u0131yla tan\u0131mlama i\u015flemini yapmak i\u00e7in \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f kameralard\u0131r. OCR, IP kamera ve IRLED birle\u015fiminden olu\u015fan bu kameralar gece g\u00fcnd\u00fcz okuma yapabilmekte ve gece s\u00fcr\u00fcc\u00fc sil\u00fcetine kadar g\u00f6r\u00fcnt\u00fc elde edebilmektedir.<\/strong> Bu tip kameralar plaka tan\u0131ma i\u015flevlerinin yan\u0131 s\u0131ra renk tan\u0131ma gibi i\u015flevleri de yerine getirebilir b\u00f6ylece ikiz plaka gibi aranan ara\u00e7lar\u0131n ka\u00e7\u0131\u015f yapabilmesi i\u00e7in kulland\u0131klar\u0131 y\u00f6ntemleri bertaraf edebilmektedir.\u00a0 Plaka tan\u0131ma sistemi yaz\u0131l\u0131m\u0131; emniyet birimlerinin kullan\u0131m\u0131na sunulan yaz\u0131l\u0131mla yol \u00fcst\u00fc taglardan gelen g\u00f6r\u00fcnt\u00fc ve bilgiler emniyet personeli taraf\u0131ndan incelenir. PTS noktalar\u0131na \u00f6nc\u00fc-art\u00e7\u0131 \u015feklinde ge\u00e7i\u015f yaparak \u015f\u00fcpheli g\u00f6r\u00fclen ara\u00e7lar, uygulama noktalar\u0131ndaki kolluk personeline, g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri canl\u0131 olarak izleyen personellerce bildirilir.<\/strong><\/span> Program i\u00e7eri\u011finde ara\u00e7lar\u0131n ge\u00e7i\u015flerine dair foto\u011fraf ve bilgiler g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenebilmektedir. Yol \u00fcst\u00fc taglardan ge\u00e7i\u015f yapan ara\u00e7lara ait plaka, ge\u00e7i\u015f zaman\u0131, ge\u00e7i\u015f yeri, tescil ve OCR bilgisi, e\u011fer arac\u0131n herhangi bir sak\u0131nca durumu mevcutsa, sak\u0131nca durum bilgisi gibi bilgilere ula\u015f\u0131labilmektedir.<\/strong> Polis bilgi a\u011f\u0131 olarak kullan\u0131lan Polnet\u2019e entegre edilmi\u015f bu sistem,<\/strong> sak\u0131nca durumu mevcutsa otomatik olarak son kullan\u0131c\u0131 personele uyar\u0131 vererek ilgili arac\u0131n ge\u00e7mi\u015f oldu\u011fu konum bilgisini, plakas\u0131n\u0131 ve aranma sebebini i\u00e7eren bir alarm olu\u015fturmaktad\u0131r<\/strong>. Yol \u00fcst\u00fc taglar\u0131n ba\u011fl\u0131 bulundu\u011fu il\u00e7e emniyet m\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerinin muhabere elektronik \u015fube personellerinin ekranlar\u0131na d\u00fc\u015fen bu bilgi ve uyar\u0131lar kontrol edilir. \u00dczerindeki IR (k\u0131z\u0131l\u00f6tesi) ayd\u0131nlatma \u00fcniteleri sayesinde 7\/24 esas\u0131na g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015fan bu sistemlerle<\/strong> ge\u00e7i\u015f yapan t\u00fcm ara\u00e7lar\u0131n plaka bilgileri, ge\u00e7i\u015f zamanlar\u0131 ve ge\u00e7i\u015flerine dair g\u00f6rseller 24 ay boyunca taglar\u0131n ba\u011fl\u0131 bulundu\u011fu il\u00e7e emniyet m\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerince saklan\u0131r<\/strong> (Hararc\u0131&Demirkol,2017)<\/em>. Ar\u015fiv ekran\u0131nda 7\/24 esas\u0131na g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015fan ekipmanlar\u0131n ge\u00e7i\u015f yapan ara\u00e7 bilgileri 24 ay boyunca kaydedilir. Bu b\u00f6l\u00fcmde ara\u00e7 plaka bilgisi, ge\u00e7i\u015f zaman\u0131, ge\u00e7i\u015f yapt\u0131\u011f\u0131 lokasyon ve kamera ad\u0131, ara\u00e7 rengi, markas\u0131, modeli gibi bir\u00e7ok bilgi yer al\u0131r.<\/strong> \u0130stenildi\u011fi zaman ara\u00e7 ge\u00e7i\u015flerine ait \u00f6zel bilgiler bu b\u00f6l\u00fcmden sorgulanabilir.<\/strong> Ara\u00e7 plakas\u0131n\u0131n sistemde aranma gereklili\u011fi mevcutsa arac\u0131n ge\u00e7i\u015fiyle beraber sistem otomatik olarak alarm \u00fcretir ve g\u00f6revli personele ara\u00e7 g\u00f6rselini iletir. Kamera sistemlerinin yakalam\u0131\u015f oldu\u011fu plakalar\u0131n herhangi bir sebepten aranmas\u0131 olmasa dahi 24 ay boyunca ge\u00e7i\u015f bilgileri saklanmaktad\u0131r.<\/strong> Yo\u011fun ve kontroll\u00fc ge\u00e7i\u015fin yap\u0131lmas\u0131 gereken yollara kurulan plaka tan\u0131ma sistemleri ara\u00e7lar\u0131n plakalar\u0131n\u0131 kontrol merkezine iletmektedir. Buna ek olarak bu direkler \u00fczerinde bulunan g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme kameralar\u0131ndan al\u0131nan canl\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler, anl\u0131k olarak kontrol merkezine iletilmektedir<\/strong>. Sistemde kullan\u0131lan kameralar T\u00fcrkiye plakalar\u0131na ek olarak G\u00fcrcistan, Azerbaycan, Ermenistan, \u0130ran, Irak, Suriye, Yunanistan ve Bulgaristan gibi kom\u015fu \u00fclkelerin ve bir\u00e7ok Avrupa \u00fclkesinin plakalar\u0131n\u0131 okumak i\u00e7in uygundur. Plaka okuma i\u015flemi plaka tan\u0131ma sistemlerinde iki farkl\u0131 \u015fekilde yap\u0131lmaktad\u0131r. Bunlardan birincisi, plaka tan\u0131ma sisteminde yer alan kameralar, ge\u00e7i\u015f yapan ara\u00e7lar\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini video format\u0131nda izleme merkezinde bulunan sunucuya iletir ve bu sunucu video i\u00e7eri\u011finde bulunan plakalar\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fc i\u015fleme prosed\u00fcrlerine uygun olarak yakalar. \u00d6zelle\u015ftirilmi\u015f yaz\u0131l\u0131mlar sayesinde belirlenen plakalar daha sonras\u0131nda kontrol amac\u0131yla Polnet \u00fczerinden sak\u0131nca sorgu sistemine aktar\u0131l\u0131r.<\/strong> \u0130kinci, daha geli\u015fmi\u015f ve \u015fu an T\u00fcrkiye\u2019de tercih edilen yeni sistem \u00e7al\u0131\u015fma prensibi ise plaka tan\u0131ma kameras\u0131n\u0131n i\u00e7erisinde OCR (Optical Character Recognition)<\/em> motoru kullanmakt\u0131r.<\/strong> OCR yaz\u0131l\u0131m\u0131 k\u00e2\u011f\u0131t, plaka vb. \u00fcr\u00fcnlerin \u00fczerindeki harfleri, rakamlar\u0131 ve sembolleri alg\u0131layarak bunlar\u0131 okuyacak yap\u0131ya sahiptirler<\/strong>. Bu \u00f6zellikle kamera, yol \u00fcst\u00fcnden ge\u00e7en arac\u0131n plakas\u0131n\u0131 otomatik olarak tespit eder ve bu plaka \u00fczerindeki harf ve rakamlar\u0131 ayr\u0131 bir metin dosyas\u0131 \u015feklinde merkeze g\u00f6nderir. Bu tarz sistemler, plaka okuma do\u011frulu\u011fu daha y\u00fcksek ve daha \u00e7ok tercih edilen sistemlerdir. T\u00fcrkiye\u2019de yol \u00fczeri kurulu sistemlerde g\u00f6rebilece\u011fimiz plaka tan\u0131ma kameralar\u0131n\u0131n \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir kesimi \u015ferit ba\u015f\u0131na 1 kamera \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 prensibiyle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Yeni tip kameralar\u0131n alt\u0131 \u015feride kadar y\u00fcksek oranda plaka okunabilirli\u011fi sa\u011flamas\u0131na ra\u011fmen yedeklilik gibi durumlar g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131narak, T\u00fcrkiye\u2019de de bu tip kameralar tercih edilmemektedir. Polnet \u00fczerinden plakaya ait arac\u0131n hangi petrol istasyonlar\u0131ndan yak\u0131t ald\u0131\u011f\u0131, \u015fahs\u0131n otel kay\u0131tlar\u0131 vs. bilgiler de ayr\u0131ca sorgulanabilmektedir. Belediye Ba\u015fkanl\u0131klar\u0131 Ula\u015f\u0131m Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Trafik \u015eube M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerine m\u00fczekkere yaz\u0131larak, trafik denetleme kameralar\u0131 vas\u0131tas\u0131yla (EDS-Ortalama H\u0131z), PTS verilerinin elde edilmesi olanakl\u0131d\u0131r. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerinden PTS verilerinin temini, Trafik Denetleme \u015eube M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerinden de\u011fil, adli kolluk g\u00f6revi y\u00fcr\u00fcten birimler \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirilmektedir. PTS verilerinin temini i\u00e7in Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fckleri ilgili birimleri yan\u0131nda ayr\u0131ca Belediye Ba\u015fkanl\u0131klar\u0131 ilgili birimlerinin denetiminde olan kameralar i\u00e7in ayr\u0131ca m\u00fczekkere yaz\u0131lmas\u0131 gerekmektedir.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n

      \"\"<\/div>\n
      \"\"<\/div>\n
      \n
      DEL\u0130L DE\u011eER\u0130 :<\/strong><\/span> Mobese ve PTS\u00a0 olarak bilinen trafi\u011fin denetlenmesi ve genel asayi\u015fin korunmas\u0131 amac\u0131yla cadde ve sokaklara yerle\u015ftirilen \u00f6nleme ama\u00e7l\u0131 izleme ve denetleme sistemlerini, belirli bir olaya, \u015f\u00fcpheli veya san\u0131\u011fa y\u00f6nelik CMK m.140\u2019da \u00f6ng\u00f6r\u00fclen tedbir ile ayn\u0131 g\u00f6rmemek gerekir. Mobese ve pts, herhangi bir su\u00e7a, \u015f\u00fcpheli veya san\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 kurulan bir d\u00fczenek olmay\u0131p, kamu d\u00fczeninin sa\u011flanmas\u0131 ve korunmas\u0131na y\u00f6nelik \u00e7ok ama\u00e7l\u0131 denetleme sistemi olup, adli maksatl\u0131 olarak kurulmam\u0131\u015ft\u0131r, \u00f6nleyici niteliktedirler. Elbette adli soru\u015fturma ve kovu\u015fturmalar s\u0131ras\u0131nda ve hukuk muhakemesinde de, gerekti\u011finde Mobese (KGYS), HGS, OGS ve PTS kay\u0131tlar\u0131ndan delil ara\u015ft\u0131rma arac\u0131 olarak yararlan\u0131lmakta ve bu suretle elde edilen veriler ceza muhakemesinde yasal delil olarak kabul edilmektedir. <\/strong>(<\/em>\u015eahin, Cumhur, Ceza Muhakemesi Hukuku-I,2007,s.276)<\/em>\u00a0PTS, KGYS, OGS ve HGS verileri ile HTS (BAZ) verilerinin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 suretiyle, ara\u00e7ta \u015f\u00fcpheli\/san\u0131klar\u0131n bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131, \u015f\u00fcpheli ve san\u0131klar\u0131n arac\u0131n ge\u00e7i\u015f noktas\u0131n\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 ayn\u0131 baz istasyonundan sinyal al\u0131p almad\u0131klar\u0131 tespit edilebilmektedir. Yine PTS g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerinden verilerin elveri\u015fli olmas\u0131 durumunda; arac\u0131 \u015fof\u00f6r olarak kimin kulland\u0131\u011f\u0131, ara\u00e7lar\u0131n pe\u015f pe\u015fe (\u00f6nc\u00fc-art\u00e7\u0131) olup olmad\u0131klar\u0131 belirlenebilmektedir. Ancak bu tespitin, teknik bir konu olmas\u0131 sebebiyle, kay\u0131tlar\u0131n uzman bilirki\u015fiye tevdi edilmesi ve rapor temin edilmesi suretiyle yap\u0131lmas\u0131 gerekmektedir. \u015e\u00fcpheli veya san\u0131klar\u0131n kulland\u0131klar\u0131 ara\u00e7ta GPS (Ara\u00e7 Takip Cihaz\u0131) sisteminin mevcut olmas\u0131 durumunda, kolluk birimlerince adli mercilerden talimat al\u0131nmas\u0131 suretiyle bu kay\u0131tlardan da muhakemede yararlan\u0131lmaktad\u0131r.<\/strong> Tespitin i\u00e7eri\u011fine ve isnat olunan su\u00e7a g\u00f6re elde edilen bu veriler; somut olay\u0131n \u00f6zelli\u011fine g\u00f6re bazen kuvvetli delil olabildikleri gibi bazen de kesin delil te\u015fkil edebilmektedir. Adli yaz\u0131l\u0131 karar bulunmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece mobese kameralar\u0131 ile, , \u00f6nleyici tedbir ve faaliyet kapsam\u0131nda hi\u00e7 bir \u015fekilde ki\u015filer aras\u0131ndaki aleni olmayan konu\u015fmalar\u0131n dinlenmesi ve kayda al\u0131nmas\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilemez. Bu \u015fekilde hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131\u011fa sebebiyet verme ihtimali nedeniyle, mobese kameralar\u0131n\u0131n \u00f6nleyici maksatl\u0131 olsa bile, sesli kay\u0131t yapamayaca\u011f\u0131 sonucu \u00e7\u0131kar\u0131labilir. Kamuya a\u00e7\u0131k yerlerde \u00f6zel ki\u015filerce tesad\u00fcfen yap\u0131lan kay\u0131tlar da ceza muhakemesinde yasal delil niteli\u011findedir. \u00d6rne\u011fin sokakta kar\u0131s\u0131n\u0131 darp eden \u015fahs\u0131n eylemine ili\u015fkin al\u0131nan video kayd\u0131, muhakemede yasal delil olarak kullan\u0131l\u0131r. Ancak i\u015flenmi\u015f bir su\u00e7un ispatlanmas\u0131 maksad\u0131yla planl\u0131 ve tasarlamal\u0131 olarak aleni ortamlarda yap\u0131lan gizli kay\u0131tlar, hukuka ayk\u0131r\u0131 kabul edilmektedir. <\/strong>(Y.4.CD.22.12.2009, 2007\/11957 E.2009\/21077 K.)<\/em> Bu \u015fekildeki yap\u0131lan kay\u0131tlar, i\u00e7eri\u011fine g\u00f6re \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi su\u00e7una sebebiyet verebilir. <\/strong>\u00a0Kamu kameralar\u0131, sadece bir tek ki\u015fiyi g\u00f6zetlemek ve faaliyetlerini kaydetmek \u00fczere kurulmazlar; kamuya a\u00e7\u0131k belli bir alandaki herkesin faaliyetini izlerler. Burada kamu g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, sadece bir tek bireye y\u00f6nelerek kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren a\u00e7\u0131k bir ihlal s\u00f6z konusu de\u011fildir. \u0130zleme, sadece bir bireye y\u00f6nelmi\u015f olmad\u0131k\u00e7a, a\u00e7\u0131k bir bireysel \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ihlalinden s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Apartman, ofis vs. gibi \u00f6zel m\u00fclk arz eden yerlerde de, ki\u015fisel g\u00fcvenlik ve \u00f6nleyici ama\u00e7la bireysel olarak kurulan kameralar, ba\u015fka bir \u00f6zel m\u00fclk sahibini kapsama alan\u0131na almad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fini ihlal su\u00e7unu olu\u015fturmaz. Ancak daire \u00f6nlerine kurulan bireysel \u00f6zel kameralar\u0131n di\u011fer daire kap\u0131s\u0131n\u0131 da g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemesi, bu suretle kom\u015fusunun evine giren \u00e7\u0131kan ki\u015fileri de kaydetmesi durumunda, r\u0131za bulunmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi su\u00e7unun olu\u015ftu\u011fu kabul edilir.<\/div>\n<\/blockquote>\n
      CCD\/CMOS sens\u00f6rl\u00fc kameralar<\/strong> merceklerden ge\u00e7en \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 kendi \u00fczerinde bir resme d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Daha y\u00fcksek kontrasta ve daha iyi \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011fe sahip resimler olu\u015fturarak g\u00f6r\u00fcnt\u00fc olu\u015fturulmas\u0131n\u0131 sa\u011flarlar. CCTV sistemlerinde kullan\u0131lan say\u0131sal kameralar ise<\/strong>, analog kameralardan farkl\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcnt\u00fc i\u015fleme g\u00fcc\u00fcne sahiptirler. Bu \u015fekilde g\u00f6r\u00fcnt\u00fcy\u00fc elde edip elektriksel ak\u0131ma d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmenin yan\u0131 s\u0131ra, say\u0131sal olarak y\u00f6netip, network ortam\u0131nda iletmek amac\u0131 ile s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in de kullan\u0131l\u0131r. G\u00f6r\u00fcnt\u00fc kalitesi olduk\u00e7a de\u011fi\u015febilir, optik ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fc sens\u00f6r\u00fcn\u00fcn se\u00e7imine, mevcut i\u015fleme g\u00fcc\u00fcne, g\u00f6r\u00fcnt\u00fc i\u015flemcisi i\u00e7inde yer alan algoritman\u0131n karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na ve seviyesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda, IP (network) kameralar, IR (infrared) ayd\u0131nlatmal\u0131 kameralar, Dome kameralar ve Plaka tan\u0131ma kameralar\u0131 (pts) da kullan\u0131lmaktad\u0131r.\u00a0 NVR (network video recorder);<\/strong> IP kamera g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini \u00e7ekip s\u00fcrekli \u00fczerine kaydeden bir cihazd\u0131r. \u00dczerinde bulunan RAID diskleri bu \u00e7ekilen g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri kaydetmektedir. Kullan\u0131lan NVR\u2019lar\u0131n boyutlar\u0131 de\u011fi\u015fmekle beraber (4 TB veya 6 TB) kaydetmek istenilen zamana ve kamera say\u0131s\u0131na g\u00f6re yap\u0131s\u0131nda disk bulunmaktad\u0131r. NVR, IP kameralar \u00fczerinden RTSP* protokol\u00fc ile g\u00f6nderilen b\u00fct\u00fcn g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri kaydedebilmektedir. NVR, kamera \u00fczerinden gelen g\u00f6r\u00fcnt\u00fc \u00fczerinde hi\u00e7bir de\u011fi\u015fiklik yapmadan kay\u0131t i\u015flemini ger\u00e7ekle\u015ftirir. G\u00fcncel kameralar H264 format\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fc verdikleri i\u00e7in mevcut NVR\u2019lar H264 format\u0131nda kay\u0131t ger\u00e7ekle\u015ftirmektedir. Bir \u00fcst seviye olarak H265 format\u0131na ge\u00e7i\u015f devam etmektedir.<\/div>\n
      \n
      \n<\/div>\n
      \n

      K\u0131rm\u0131z\u0131 \u0131\u015f\u0131k ihlal tespit sistemi (Red light violation detection)<\/em>, Emniyet \u015feridi ihlal tespit sistemi ,Anl\u0131k h\u0131z ihlal tespit sistemi, Koridor h\u0131z ihlal tespit sistemi, Ters y\u00f6n ihlal tespit sistemi, Park ihlal tespit sistemi,\u00a0 D\u00f6n\u00fc\u015f yasa\u011f\u0131 ihlal tespit sistemi, Tramvay yolu ihlal tespit sistemi, Ofset tarama ihlal tespit sistemi, Yaya yolu ihlal tespit sistemi, Gabari \u00f6l\u00e7\u00fcm sistemi ; elektronik denetleme sistem \u00e7e\u015fitlerindendir. Bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda ayr\u0131ca seyyar mobil elektronik denetleme sistemi de mevcuttur.<\/p>\n

      \n<\/div>\n
      PTS ve MOBESE\u2019yle yakalanmak istenilen ama\u00e7lar a\u015fa\u011f\u0131daki \u015fekilde a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r;<\/em><\/strong><\/div>\n

      a)<\/strong> Adli olaylar kar\u015f\u0131s\u0131nda an\u0131nda \u00f6nlemler al\u0131narak su\u00e7 ve kimlik tespitine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n yap\u0131lmas\u0131,
      \nb)<\/strong> Toplumsal olaylardaki geli\u015fmelerin izlenilmesi ve gerekli tedbirlerin al\u0131nabilmesi,
      \nc)<\/strong> S\u0131cak takip yap\u0131lmas\u0131 gereken durumlarda saha ekiplerinin y\u00f6nlendirilmesi,
      \nd)<\/strong> Trafikte seyir halinde bulunan ara\u00e7lar\u0131n \u00e7al\u0131nt\u0131 ve aranan ara\u00e7 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n otomatik olarak sistem taraf\u0131ndan tespit edilmesi,
      \ne)<\/strong> Ki\u015fi hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerine dokunmadan etkin bir \u015fekilde denetim faaliyeti yap\u0131lmas\u0131,
      \nf)<\/strong> Delilden san\u0131\u011fa gitmeye y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalara destek olmas\u0131, eldeki verilerden en seri \u015fekilde faydalan\u0131lmas\u0131, istatistiki bilgilerin seri ve kolayca al\u0131nabilmesi,
      \ng)<\/strong> Polis birimlerinin ek hizmet ve merkez binalar\u0131n\u0131n \u00e7evre g\u00fcvenlik ve nezarethane kamera g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerinin izlenmesi ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin kaydedilmesi,
      \nh)<\/strong> Trafik kural\u0131 ihlallerinin ve tarik yo\u011funlu\u011funun tespit edilmesi gibi farkl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmaktad\u0131r (EGM, 2013).<\/em><\/p>\n

      \n
      \n

      Ulusal Ak\u0131ll\u0131 Ula\u015f\u0131m Sistemleri Strateji Belgesi (2014-2023)\u2019nde; Kent G\u00fcvenlik Y\u00f6netim Sistemleri (KGYS) ile farkl\u0131 noktalarda kurulmu\u015f 7 g\u00fcn 24 saat \u00e7al\u0131\u015fan hareketli ve sabit kameralardan al\u0131nan g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin, fiber-optik kablolar ve kablosuz ileti\u015fim teknolojileriyle KGYS merkezlerine ula\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, KGYS merkezlerinin g\u00fcvenlik i\u015flevlerinin yan\u0131 s\u0131ra sa\u011flad\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme i\u015flevi ile AUS uygulamas\u0131 kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilebilece\u011fi<\/strong> belirtilmi\u015ftir. 2017 y\u0131l\u0131nda<\/strong> EGM ad\u0131na SSB taraf\u0131ndan ihale edilen Kent G\u00fcvenlik Y\u00f6netim Sistemi ve Plaka Tan\u0131ma Sistemi projesiyle<\/strong> T\u00fcrkiye genelinde 81 il ve il\u00e7elerinde ihtiya\u00e7 duyulan noktalara g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme ve plaka okuma i\u015flemi yapan kamera sistemleri kurulmas\u0131na karar verilmi\u015ftir. 81 il ve ba\u011fl\u0131 il\u00e7eler tek bir sistem \u00fczerinden y\u00f6netilecek ve tek bir noktadan izlenebilecektir.<\/strong> Daha \u00f6nce kurulmu\u015f olan plaka tan\u0131ma ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme noktalar\u0131 da yine bu sistem i\u00e7erisine entegre edilecek ve bu \u015fekilde farkl\u0131 noktalarda farkl\u0131 programlara ihtiya\u00e7 duyulmayacakt\u0131r. 2020 y\u0131l\u0131 itibariyle t\u00fcm il ve ba\u011fl\u0131 il\u00e7elerde g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme noktalar\u0131 bulunmakta olup ana arterlerde plaka tan\u0131ma sistemleri mevcuttur (EGM, 2021).<\/em> EDS\u2019lerin (Elektronik Denetleme Sistemi)<\/em> devreye al\u0131nmas\u0131, insan kayna\u011f\u0131n\u0131 en az seviyede en fazla alanda kullanarak denetimin sa\u011flanmas\u0131, s\u00fcr\u00fcc\u00fclerin ise ara\u00e7lar\u0131n\u0131 yasal h\u0131z s\u0131n\u0131rlar\u0131nda kullanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayarak, trafi\u011fin sakinle\u015ftirilmesinde ve trafik kazalar\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesinde etkin bir yol olarak kabul edilmektedir (Karayolu Trafik G\u00fcvenli\u011fi Strateji Belgesi (2021-2030).<\/em> SSB ile ortak y\u00fcr\u00fct\u00fclen KGYS Projesi kapsam\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019deki 1021 il\u00e7ede kurulumlar tamamlanm\u0131\u015ft\u0131r (EGM, 2020)<\/em>. 2020 Y\u0131l\u0131 Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Y\u0131ll\u0131k Program\u0131n\u0131n Tedbir 512.5 numaral\u0131 \u201cElektronik Denetleme Sistemlerinde anl\u0131k h\u0131z denetimi yerine ortalama h\u0131z denetimleri esas al\u0131nacakt\u0131r\u201d tedbirine g\u00f6re EGM taraf\u0131ndan kurulumlar\u0131 tamamlanan KGYS bile\u015fenlerinden biri olan Plaka Tan\u0131ma Sistemlerinde kullan\u0131lan yaz\u0131l\u0131m ve donan\u0131mlar sabit kalarak bu lokasyonlarda bulunan veri sa\u011flay\u0131c\u0131larla PTS noktalar\u0131 aras\u0131nda h\u0131z koridorlar\u0131 olu\u015fturulmas\u0131 planlanm\u0131\u015ft\u0131r (T.C. Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, 2020<\/em>). PTS noktalar\u0131n\u0131n birbirleri aras\u0131ndaki uzakl\u0131k \u00f6l\u00e7\u00fcmlerinin yap\u0131lmas\u0131yla Ortalama H\u0131z Koridorlar\u0131 sisteme tan\u0131t\u0131lacak<\/strong> ve b\u00f6ylece t\u00fcm il\u00e7elere yay\u0131lacak insan g\u00fcc\u00fcne dayal\u0131 olmayan teknolojik bir denetim imk\u00e2n\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015f olacakt\u0131r. Bunun yan\u0131 s\u0131ra T\u00fcrkiye geneline yay\u0131lan iller aras\u0131 y\u00fck ve yolcu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131ndaki ana g\u00fczerg\u00e2hlar\u0131n\u0131 olu\u015fturan ve altyap\u0131 d\u00fczenlemeleriyle b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f yol halindeki, do\u011fu-bat\u0131 ve kuzey-g\u00fcney istikametlerindeki devlet karayollar\u0131n\u0131n ana akslar\u0131 \u00fczerinde ortalama h\u0131z koridorlar\u0131 ile seyir h\u0131z\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi sa\u011flanm\u0131\u015f olacakt\u0131r. KGYS alt\u0131ndaki PTS\u2019lerin ilave yetenek kazand\u0131r\u0131lmas\u0131yla, ek bir kurulum maliyeti gerektirmeden d\u00fc\u015f\u00fck masrafla y\u00fcksek miktarda sosyo-ekonomik fayda ve katma de\u011fer getirisi sa\u011flanacakt\u0131r (Karayolu Trafik G\u00fcvenli\u011fi Strateji Belgesi (2021-2030).\u00a0<\/em><\/p>\n

      \u0130MAJ ALMA : <\/strong>Bili\u015fim sistemlerinde depolama ayg\u0131tlar\u0131ndaki verilerin tamam\u0131m\u0131n farkl\u0131 bir kayna\u011fa kopyalanmas\u0131 imaj alma olarak nitelendirilir.<\/span> G\u00fcn\u00fcm\u00fczde teknolojinin geli\u015fmesi ile birlikte cep telefonlar\u0131 art\u0131k bilgisayar gibi kullan\u0131lmaya ba\u015flan\u0131lm\u0131\u015f ve ak\u0131ll\u0131 telefonlar ile birlikte cep telefonlar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck bir bilgisayar halini alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span> <\/span>Adli makamlarca CMK Md.134, Adli ve \u00d6nleme Aramalar\u0131 Y\u00f6netmeli\u011fi Madde 17, Su\u00e7 E\u015fyas\u0131 Y\u00f6netmeli\u011fi Madde 9 gere\u011fince talimat verilmesi durumunda \u015f\u00fcpheli\/san\u0131klara ait cep telefonu ve di\u011fer elektronik cihazlarda (laptop vs.) imaj alma i\u015flemi ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir. \u0130maj alma i\u015flemleri donan\u0131m ve yaz\u0131l\u0131m tabanl\u0131 olarak yap\u0131lmaktad\u0131r. Donan\u0131m tabanl\u0131 imaj alma y\u00f6nteminde, imaj almak i\u00e7in geli\u015ftirilmi\u015f \u00f6zel cihazlar kullan\u0131lmaktad\u0131r. Yaz\u0131l\u0131m tabanl\u0131 imaj alma s\u00fcrecinde yaz\u0131l\u0131m, sisteme CD, DVD veya harici depolama kaynaklar\u0131 ile y\u00fcklenip, sistemin imaj\u0131n\u0131 alan yaz\u0131l\u0131mlard\u0131r. \u00d6n inceleme d\u0131\u015f\u0131nda detayl\u0131 inceleme yap\u0131lacaksa, adli makamlarca dijital materyallere el koyma karar\u0131 verilmelidir. \u015e\u00fcpheli\/san\u0131\u011fa ait dijital materyallerden elde edilen deliller; iddianameye konu eylemlerle do\u011frudan ili\u015fkilendirilmesi ve illiyet ba\u011f\u0131 kurulmas\u0131 durumunda, muhteviyat\u0131na g\u00f6re bazen kesin delil te\u015fkil edebilece\u011fi gibi bazen de destekleyici yan delil veya belirti\/iz\/emare niteli\u011finde olabilmektedir.<\/strong><\/span> CMK\u2019n\u0131n 134. maddesindeki \u201cbilgisayar k\u00fct\u00fckleri\u201d ifadesi teknik anlamda sadece masa\u00fcst\u00fc ve diz\u00fcst\u00fc bilgisayarlarda bulunanlar\u0131 de\u011fil; CD, DVD, flash disk, disket, harddisk vs. t\u00fcm \u00e7\u0131kar\u0131labilir bellekler, telefon vb. dijital tabanl\u0131 mobil cihazlar da dahil olmak \u00fczere herhangi bir bilgi i\u015flem veya veri toplama \u2026 ya da gerecinde bulunabilecek t\u00fcm dijital dosyalar\u0131 kapsamaktad\u0131r. (Ceza Genel Kurulu 2020\/286 E. , 2022\/754 K.) Genel olarak 134. maddesinin uygulamada; bilgisayar, ak\u0131ll\u0131 telefonlar, GPS cihazlar\u0131, donan\u0131m ve yan donan\u0131mlar, verileri dijital olarak kaydetme ve i\u015fleme yetene\u011finde olan her t\u00fcrl\u00fc dijital cihazlar\u0131 kapsad\u0131\u011f\u0131 kabul edilmektedir. Ayn\u0131 \u015fekilde madde kapsam\u0131na; i\u00e7 a\u011flar, veri tabanlar\u0131, sistem odalar\u0131, sunucular, yedek \u00fcniteler, ar\u015fivler, veri iletim hatlar\u0131, y\u00f6nlendiriciler vs. d\u00e2hilinde bulunan t\u00fcm dijital alanlar, veriler ve veri ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 da girmektedir. (Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu 2016\/544 E. , 2020\/127 K.) <\/strong>Ak\u0131ll\u0131 telefonlar kay\u0131tl\u0131 bilgi ve verileri otomatik olarak i\u015fleme tabi tutma \u00f6zelli\u011fine sahip olduklar\u0131ndan, bilgisayar \u00f6zelli\u011fi nedeniyle de ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 bilgi ve verilerde arama ve el koyma yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in CMK\u2019n\u0131n 134. maddesi uyar\u0131nca arama ve el koyma karar\u0131 al\u0131nmas\u0131 gereklidir. Ak\u0131ll\u0131 olmayan tu\u015flu telefonlar ise nitelikleri nedeniyle sadece haberle\u015fme i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan bu telefonlar y\u00f6n\u00fcnden CMK\u2019n\u0131n 135. maddesi uyar\u0131nca arama karar\u0131 al\u0131nmal\u0131d\u0131r. (<\/strong>Yarg\u0131tay 10. Ceza Dairesi 2020\/12500 E. , 2021\/12899 K.) Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n emri ya da mahkeme karar\u0131 olmadan kolluk g\u00f6revlileri taraf\u0131ndan incelenen telefondan elde edilen veriler, yasaya ayk\u0131r\u0131d\u0131r mahkumiyete esas delil te\u015fkil edemez.<\/strong><\/p>\n

      Mobil cihazlar \u00fczerinde \u00fc\u00e7 tip imaj i\u015flemi ger\u00e7ekle\u015ftirilmektedir. Bunlar;<\/em><\/p>\n

        \n
      1. Mant\u0131ksal \u0130maj :<\/strong> Cihaz \u00fczerinde halihaz\u0131rda bulunan verilerin ve kullan\u0131c\u0131ya ait temel kay\u0131tlar\u0131n elde edildi\u011fi imaj y\u00f6ntemidir.<\/li>\n
      2. Dosya Sistemli \u0130maj :<\/strong> Cihaz \u00fczerinde hali haz\u0131rda bulunan verilerle kullan\u0131c\u0131ya ait temel kay\u0131tlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra k\u0131smi olarak sistem dosyalar\u0131n\u0131n da elde edilebildi\u011fi imaj y\u00f6ntemidir.<\/li>\n
      3. Fiziksel \u0130maj :<\/strong> Cihaz\u0131n depolama biriminin birebir kopyas\u0131 al\u0131nmas\u0131 suretiyle, cihaz \u00fczerinde hali haz\u0131rda bulunan veri ve kay\u0131tlar ile sistem verilerinin ve yan\u0131 s\u0131ra k\u0131smi olarak kullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan silinen verilerin de elde edildi\u011fi (Veri Kurtarma)<\/strong> <\/span>en detayl\u0131 imaj alma y\u00f6ntemidir. Lakin her cihazda fiziksel imaj almak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u00dc\u00e7 imaj alma y\u00f6nteminin de her cihaz i\u00e7in ge\u00e7erli olmayaca\u011f\u0131 gibi bahse konu materyalin marka, model ve i\u015fletim sistemine (Android, IOS, Windows Mobile vb.) g\u00f6re kullan\u0131lan y\u00f6ntem de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterebilmektedir. Fiziksel imaj cihazdaki verilerin tamam\u0131na eri\u015fim sa\u011flan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 imaj t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Fakat Mobil cihazlarda fiziksel imaj almak t\u00fcrler i\u00e7erisinde en zorudur. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u015fletim sistemlerinde cihaz belle\u011finin okunmas\u0131na kar\u015f\u0131 g\u00fcvenlik vard\u0131r. Bunu k\u0131rmak i\u00e7in ilk \u00f6nce mobil cihaz\u0131n \u015fifreli ise onu atlamak gerekmektedir.\u00a0 \u0130lk olarak Android i\u015fletim sisteminde fiziksel imaj al\u0131nacak ise, cihaz \u00fczerinden Root atma i\u015flemi ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi gerekmektedir. \u0130OS i\u015fletim sistemlerinde de Android i\u015flemine benzeyen Jailbreak edilmesi gerekmektedir. Sim Kartlar<\/strong> da haf\u0131za bellek bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131ndan, simkartlar \u00fczerinde de imaj export raporlar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131, \u015fifre bulunmas\u0131 (pin kodu) durumunda \u00f6ncelikle \u015f\u00fcpheli\/san\u0131ktan sorularak temin edilmesi, temin edilememesi durumunda operat\u00f6rden sorularak denetimin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi gerekmektedir. <\/strong>Emniyette bu inceleme ve raporlama i\u015flemleri, Siber Su\u00e7larla M\u00fccadele \u015eube M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Adli Bili\u015fim B\u00fcro Amirli\u011fi’ taraf\u0131ndan yerine getirilmektedir.
        \n
        \n<\/li>\n<\/ol>\n

        Adli bili\u015fim t\u00fcrleri a\u015fa\u011f\u0131da sunulmu\u015ftur. Bunlar;<\/em><\/p>\n

          \n
        • Bilgisayar Adli Bilimi (Computer Forensics),<\/li>\n
        • Cep Telefonu Adli Bilimi (Mobile Phone Forensics veya GSM Forensics),<\/li>\n
        • Ses ve G\u00f6r\u00fcnt\u00fc Verileri Adli Bilimi (Audio and Video Forensics),<\/li>\n
        • Windows \u0130\u015fletim Sistemi Adli Bilimi (Windows Forensics),<\/li>\n
        • Linux i\u015fletim Sistemi Adli Bilimi (Linux Forensics),<\/li>\n
        • Bilgisayar A\u011flar\u0131 Adli Bilimi (Network Forensics),<\/li>\n
        • \u0130nternet Adli Bilimi (Internet Forensics),<\/li>\n
        • Flash Bellek Adli Bilimi (Flash Memory Forensics) olarak 8 b\u00f6l\u00fcme ay\u0131r\u0131l\u0131r.
          \n
          \n<\/li>\n<\/ul>\n

          Mobil Cihazlardan elde edilebilecek veriler;<\/em><\/p>\n

            \n
          • 1-) Arama Kay\u0131tlar\u0131(Gelen arama, Giden arama, Cevaps\u0131z arama),<\/li>\n
          • 2-) Mesajlar,<\/li>\n
          • 3-) Sohbet kay\u0131tlar\u0131(Whatsapp, Viber, Tango, Messenger vb.),<\/li>\n
          • 4-) Foto\u011fraflar,<\/li>\n
          • 5-) Videolar,<\/li>\n
          • 6-) E-postalar,<\/li>\n
          • 7-) Takvim Bilgisi, Ajanda Bilgileri, GPS Kay\u0131tlar\u0131; cep telefonuna y\u00fckl\u00fc bulunan uygulamalar, mobil cihaz i\u00e7erisinden \u00e7\u0131kart\u0131labilir.
            \n
            \n<\/li>\n<\/ul>\n

            Dijital delil olarak elektronik ayg\u0131tlardan elde edilebilecek ve delil olu\u015fturabilecek bulgular a\u015fa\u011f\u0131da g\u00f6sterilmi\u015ftir;<\/em><\/p>\n

              \n
            1. Video g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri,<\/li>\n
            2. Foto\u011fraflar,<\/li>\n
            3. Ses dosyalar\u0131,<\/li>\n
            4. Video g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri,<\/li>\n
            5. Yaz\u0131 dosyalar\u0131 (word, excell, open office vb. dosyalar\u0131),<\/li>\n
            6. \u00c7e\u015fitli bilgisayar programlar\u0131 ve bunlar\u0131n \u00fcretti\u011fi dosyalar,<\/li>\n
            7. \u0130leti\u015fim kay\u0131tlar\u0131 (SMS, MSN Messenger, GTalk vb. kay\u0131tlar\u0131),<\/li>\n
            8. Gizli ve \u015fifreli dosyalar \/ klas\u00f6rler,<\/li>\n
            9. Dosyalar\u0131n olu\u015fturulma, de\u011fi\u015ftirilme ve eri\u015fim tarih kay\u0131tlar\u0131,<\/li>\n
            10. Son girilen ve s\u0131k kullan\u0131lan internet siteleri,<\/li>\n
            11. \u0130nternet ortam\u0131ndan indirilen dosyalar,<\/li>\n<\/ol>\n
                \n
              • a. Sunucu (Server) i\u015flem kay\u0131tlar\u0131 (log kay\u0131tlar\u0131),<\/li>\n
              • b. \u0130nternet trafik kay\u0131tlar\u0131 ( Gelen \u2013 Giden IP ),<\/li>\n
              • c. Ve bu t\u00fcrden olup, silinmi\u015f dosya\/klas\u00f6rler.
                \n
                \n<\/li>\n<\/ul>\n

                \u0130\u015fletim sistemi RAM\u2019de;<\/em><\/p>\n

                  \n
                1. \u2022 \u00c7al\u0131\u015fan process ve hizmetlere ait bilgiler,<\/li>\n
                2. \u2022 Sisteme ait bilgiler,<\/li>\n
                3. \u2022 Kullan\u0131c\u0131ya ait bilgiler,<\/li>\n
                4. \u2022 A\u011f ba\u011flant\u0131s\u0131 bilgileri,<\/li>\n
                5. \u2022 Panoda bulunan bilgiler,<\/li>\n
                6. \u2022 \u00c7al\u0131\u015fan yaz\u0131l\u0131mlara ait bilgiler,<\/li>\n
                7. \u2022 Kay\u0131t defteri bilgileri,<\/li>\n
                8. \u2022 Sosyal medya hesaplar\u0131na ait bilgiler,<\/li>\n
                9. \u2022 \u0130nternet g\u00fcnl\u00fckleri,<\/li>\n
                10. \u2022 E-posta bilgileri,<\/li>\n
                11. \u2022 K\u00f6t\u00fcc\u00fcl Yaz\u0131l\u0131m ve vir\u00fcs,<\/li>\n
                12. \u2022 Aktif a\u011f ba\u011flant\u0131lar\u0131n durumu,<\/li>\n
                13. \u2022 Kullan\u0131c\u0131 \u015fifreleri,<\/li>\n
                14. \u2022 Kripto anahtarlar\u0131,<\/li>\n
                15. \u2022 Kaydedilmemi\u015f veya sonland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f dok\u00fcmanlar,<\/li>\n
                16. \u2022 Yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte ger\u00e7ekle\u015fen internet \u00fczerindeki aktiviteler veya mailler.<\/li>\n
                17. \u2022 Kripto anahtarlar\u0131, Gizli programlar,<\/li>\n
                18. \u2022 Sisteme ait \u015fifreler gibi bilgiler saklanabilmektedir (Sitaraman, 2006).<\/em><\/li>\n<\/ol>\n

                  Bilgisayar, Sabit Diskler, Harici Diskler, CD\/DVD\/HD DVD\/Blu-Ray Medyalar, USB Flash Diskler, Haf\u0131za SD Kartlar\u0131, Faks ve Fotokopi Makinalar\u0131, GPS Ayg\u0131tlar\u0131, PDA Cihazlar\u0131, Cep Telefonlar\u0131, Dijital Foto\u011fraf Makinalar\u0131 ve Video Cihazlar\u0131, Yaz\u0131c\u0131lar, Ta\u015f\u0131nabilir Oynat\u0131c\u0131lar (Ipod\/Zune\/MP3 Player), DVR Cihazlar\u0131, \u00d6zellikli TV\u2019ler, Tabletler, Telesekreterler, Sunucular (Server) ve Yard\u0131mc\u0131 Deliller<\/strong> ; ”Olay yerinde dijital delillerin yan\u0131 s\u0131ra \u00e7e\u015fitli belge ve dok\u00fcmanlar bulunabilir not, fatura, teslimat fi\u015fi, malzeme kutusu, kargo fi\u015fi vb. bu belge ve dok\u00fcmanlar”<\/em> bu kapsamda \u00f6zenle incelenmeli ve soru\u015fturma konusu ile ilgisi olanlara el konulmal\u0131d\u0131r.\u00a0 S\u0131kl\u0131kla uygulamada kullan\u0131lan ”Cofee” program\u0131 \u0130le Elde Edilebilen Bilgiler \u015funlard\u0131r;<\/p>\n

                  1-) Tarih ve saat,<\/p>\n

                  2-) U\u00e7ucu haf\u0131za,<\/p>\n

                    \n
                  • a-) Fiziksel haf\u0131za imaj\u0131<\/li>\n
                  • b-) Swap file (pagefile.sys vs)<\/li>\n<\/ul>\n

                    3-) Network ba\u011flant\u0131lar\u0131,<\/p>\n

                      \n
                    • a-) A\u00e7\u0131k TCP ve UDP portlar\u0131<\/li>\n
                    • b-) NetBIOS, kom\u015fu a\u011f ba\u011flant\u0131lar\u0131<\/li>\n
                    • c-) ARP cache<\/li>\n
                    • d-) IPConfig ayarlar\u0131<\/li>\n<\/ul>\n

                      4-) Kullan\u0131c\u0131 hesaplar\u0131,<\/p>\n

                        \n
                      • a-) Giri\u015f yapm\u0131\u015f kullan\u0131c\u0131lar
                        \n
                        \n<\/li>\n<\/ul>\n

                        Encase Imager, FTK (Forensic Toolkit), X-WAYS Forensic, Tableau Imager, Helix, Cofee, Memory DD, KnTDD, Fast Dump Pro,Windows MemoryToolkit,Belkasoft Live RAM Capturer, Guymager, WinEn (EnCase), MagnetRAM Capture, Memoryze, Mandiant RedLine, Cellebrite Ufed ve Mobil Edit, uygulamada s\u0131kl\u0131kla imaj alma i\u015fleminde kullan\u0131lan yaz\u0131l\u0131m ve programlard\u0131r. TD1 \u0130maj Alma Cihaz\u0131 ve Forensic Falcon ise imaj alma cihazlar\u0131 olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n

                        \n<\/blockquote>\n<\/div>\n
                        \n

                        Yarg\u0131tay \u0130\u00e7tihatlar\u0131 :<\/strong><\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

                        M\u00dc\u015eTEK\u0130YE A\u0130T CEP TELEFONU HTS B\u0130LG\u0130LER\u0130 \u0130STENEB\u0130L\u0130R veya M\u00dc\u015eTEK\u0130 TELEFONU \u00dcZER\u0130NDE \u0130NCELEME YAPILAB\u0130L\u0130N\u0130R M\u0130?<\/strong><\/span><\/p>\n

                        M\u00fc\u015ftekiye (\u015eikayet\u00e7i) Ait Telefonun \u0130leti\u015fiminin Tespiti<\/strong><\/span><\/p>\n

                        5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019nun 135. ve Telekom\u00fcnikasyon Yoluyla Yap\u0131lan \u0130leti\u015fimin Tespiti, Dinlenmesi, Sinyal Bilgilerinin De\u011ferlendirilmesi ve Kayda Al\u0131nmas\u0131na Dair Usul ve Esaslar ile Telekom\u00fcnikasyon \u0130leti\u015fim Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n Kurulu\u015f, G\u00f6rev ve Yetkileri Hakk\u0131nda Y\u00f6netmeli\u011fin 12. maddelerine g\u00f6re hakim karar\u0131 gerektiren ileti\u015fimin tespiti tedbirinin, \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k taraf\u0131ndan kullan\u0131lan telefonlar hakk\u0131nda uygulanabilece\u011fi, an\u0131lan d\u00fczenlemelerde m\u00fc\u015ftekinin telefonuna y\u00f6nelik bir tedbirden bahsedilmedi\u011fi, bu durumda ad\u0131 ge\u00e7en m\u00fc\u015ftekinin telefonu a\u00e7\u0131s\u0131ndan ileti\u015fimin tespiti uygulamas\u0131n\u0131n Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131 ve mahkemelerin genel soru\u015fturma ve delil toplama yetkisi \u00e7er\u00e7evesinde de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fi, Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131 ve mahkemelerin ilgili kurumdan, m\u00fc\u015ftekinin telefonu ile yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin kimle, ne zaman, hangi s\u00fcreyle yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin kay\u0131tlar\u0131 i\u00e7eren ileti\u015fimin tespitini isteyebilece\u011fi g\u00f6zetilmeden itiraz\u0131n kabul\u00fc yerine reddine karar verilmesinde 5271 say\u0131l\u0131 CMK.nun 309. maddesi gere\u011fince an\u0131lan karar\u0131n bozulmas\u0131 l\u00fczumunun ihbar olundu\u011fu anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f olmakla,<\/p>\n

                        Gere\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcl\u00fcp d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc:<\/p>\n

                        5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019nun 5353 say\u0131l\u0131 Yasa\u2019n\u0131n 17. maddesiyle de\u011fi\u015fik 135. maddesi uyar\u0131nca, \u201cBir su\u00e7 dolay\u0131s\u0131yla yap\u0131lan soru\u015fturma ve kovu\u015fturmada, su\u00e7un i\u015flendi\u011fine ili\u015fkin kuvvetli \u015f\u00fcphe sebeplerinin varl\u0131\u011f\u0131 ve ba\u015fka surette delil elde edilmesi imkan\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131 durumunda, hakim veya gecikmesinde sak\u0131nca bulunan hallerde Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131n\u0131n karar\u0131yla \u015f\u00fcpheli veya san\u0131\u011f\u0131n telekom\u00fcnikasyon yoluyla ileti\u015fimi tespit edilebilir, dinlenebilir, kayda al\u0131nabilir ve sinyal verileri de\u011ferlendirilebilir.\u201d<\/p>\n

                        5271 say\u0131l\u0131 CMK.nun 135. maddesinin 6. f\u0131kras\u0131nda bu madde kapsam\u0131nda \u201cdinlenme, kayda alma ve sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesine \u201c ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmlerin ancak f\u0131krada say\u0131lan katalog su\u00e7larla ilgili olarak uygulanabilece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

                        \u0130leti\u015fimin i\u00e7eri\u011fine m\u00fcdahale etmeden, ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n di\u011fer ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131yla kurdu\u011fu ileti\u015fime ili\u015fkin arama, aranma, yer bilgisi ve kimlik bilgilerinin tespit edilmesine y\u00f6nelik i\u015flemleri (10.11.2005 g\u00fcn ve 25984 say\u0131l\u0131 RG\u2019de yay\u0131mlanan Y\u00f6netmelik m. 3\/f) ifade eden \u201cileti\u015fimin tespiti\u201d i\u015flemi yukar\u0131da belirtilen CMK.nun 135. maddesinin 6. f\u0131kras\u0131 kapsam\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle, hangi su\u00e7a ili\u015fkin olursa olsun, \u015f\u00fcpheli ve san\u0131\u011f\u0131n ileti\u015fiminin tespiti, CMK.nun 135\/1. maddesi uyar\u0131nca hakim veya gecikmesinde sak\u0131nca bulunan hallerde Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131n\u0131n karar\u0131yla m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r.<\/p>\n

                        Ancak; Yarg\u0131tay\u0131m\u0131z\u0131n istikrar bulmu\u015f i\u00e7tihatlar\u0131 uyar\u0131nca, m\u00fc\u015fteki-ma\u011fdurun ileti\u015fiminin tespiti i\u015fleminin, 5271 say\u0131l\u0131 CMK.nun 135. maddesi kapsam\u0131nda de\u011fil, Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131 ve mahkemelerin genel soru\u015fturma ve delil toplama yetkisi \u00e7er\u00e7evesinde de\u011ferlendirilmesi gerekir (Yarg\u0131tay 13. Ceza Dairesi – Karar : 2011\/6986).<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n

                        YARGITAY <\/strong><\/span><\/p>\n

                        Ceza Genel Kurulu<\/strong><\/span>
                        \nESAS: 2013\/406<\/strong><\/span>
                        \nKARAR: 2015\/185<\/strong><\/span><\/p>\n

                        ”HTS kay\u0131tlar\u0131na g\u00f6re, san\u0131k O..’un cep telefonu, olay gecesi hem Viran\u015fehir il\u00e7e merkezindeki hem de Karake\u00e7i K\u00f6y\u00fcndeki baz istasyonlar\u0131ndan sinyal alm\u0131\u015f ise de, san\u0131\u011f\u0131n misafirlikte oldu\u011funu belirtti\u011fi K…K\u00f6y\u00fc’n\u00fcn, A… K\u00f6y\u00fc gibi her iki baz istasyonuna uzakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ayn\u0131 olmas\u0131 sebebiyle HTS kay\u0131tlar\u0131 dikkate al\u0131narak san\u0131\u011f\u0131n olay gecesi A…. K\u00f6y\u00fc\u2019nde mi yoksa K….K\u00f6y\u00fc\u2019nde mi bulundu\u011funun ya da bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespitinin yap\u0131lamamas\u0131, san\u0131\u011f\u0131n olay gecesi yo\u011fun telefon g\u00f6r\u00fc\u015fmesi yapmas\u0131n\u0131n ve bu g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin 03.47-04.51 saatleri aras\u0131nda kesilmesinin aleyhine yorumlanarak varsay\u0131ma dayal\u0131 sonucuna gidilmesinin m\u00fcmk\u00fcn bulunmamas\u0131 hususlar\u0131 birlikte g\u00f6zetildi\u011finde, san\u0131k O..’un y\u00fcklenen su\u00e7u i\u015fledi\u011fi hususu \u015f\u00fcphe boyutunda kalmakta olup \u015f\u00fcpheden san\u0131k yararlan\u0131r ilkesi uyar\u0131nca, san\u0131\u011f\u0131n beraat\u0131na h\u00fckmolunmal\u0131d\u0131r…”<\/p>\n

                        YARGITAY <\/span><\/strong><\/div>\n
                        Ceza Genel Kurulu<\/span><\/strong><\/div>\n
                        ESAS: 2013\/406<\/span><\/strong><\/div>\n
                        KARAR: 2015\/185<\/span><\/strong><\/div>\n
                        <\/div>\n
                        ”O.. A..’nun olay an\u0131nda Viran\u015fehir’de misafirlikte oldu\u011funu beyan etmesi \u00fczerine celbedilen HTS kay\u0131tlar\u0131n\u0131n incelenmesinde; san\u0131\u011f\u0131n \u00fczerine kay\u0131tl\u0131 olan 0534 365 … numaral\u0131 hatt\u0131n 05.07.2009 tarihinden su\u00e7 tarihi ve sonras\u0131na kadar genel olarak Viran\u015fehir’de bulunan bir baz<\/span>\u00a0istasyonundan sinyal ald\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, ancak HTS kay\u0131tlar\u0131n\u0131n derinlemesine incelenmesinde, 08.07.2009 g\u00fcn\u00fc 10.17.22-10.19.02 ve 08.07.2009 g\u00fcn\u00fc 02.20.02-02.25.05 saatlerinde sinyal al\u0131nan\u00a0baz<\/span>\u00a0istasyonlar\u0131n\u0131n Viran\u015fehir \u0130l\u00e7esi’nde bulanan baz\u00a0<\/span>istasyonu ile K….. K\u00f6y\u00fc Mezarl\u0131k \u0130\u00e7i Telsim Kulesi olarak kay\u0131tl\u0131 olan baz i<\/span>stasyonu oldu\u011funun g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, farkl\u0131 sinyal bilgilerinin al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 2 ve 5 dakikal\u0131k s\u00fcreler i\u00e7erisinde bir ki\u015finin Viran\u015fehir ve Siverek \u0130l\u00e7eleri aras\u0131nda yer de\u011fi\u015ftirmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131, bu itibarla olay gecesinde san\u0131\u011f\u0131n k\u00f6yde oldu\u011funun, ancak kulland\u0131\u011f\u0131 telefonun olay yerine yak\u0131n olan Viran\u015fehir \u0130l\u00e7esi’nde bulunan baz\u00a0ist<\/span>asyonundan sinyal ald\u0131\u011f\u0131n\u0131n de\u011ferlendirildi\u011fi, ayr\u0131ca HTS kay\u0131tlar\u0131n\u0131n ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak incelenmesinde, san\u0131\u011f\u0131n s\u00f6z konusu telefon numaras\u0131 ile \u00f6zellikle olay g\u00fcn\u00fc \u00e7ok k\u0131sa aral\u0131klarla telefon g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve bu g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin gece saatlerinde yo\u011funluk g\u00f6sterdi\u011finin g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, misafirli\u011fe gitti\u011fini iddia eden bir ki\u015finin bu kadar s\u0131kl\u0131kla ve gece ge\u00e7 saatlerde telefon g\u00f6r\u00fc\u015fmesi yapmas\u0131n\u0131n hayat\u0131n ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131na uygun olmad\u0131\u011f\u0131 gibi H.. A..’\u0131n su\u00e7un olu\u015f saati olarak belirtti\u011fi 03.00 ile jandarma g\u00f6revlilerinin belirledi\u011fi 04.00 saatleri aras\u0131ndaki HTS kay\u0131tlar\u0131n\u0131n incelenmesinde, yukar\u0131da bahsedilen yo\u011fun telefon trafi\u011finin 03.35.40 ile 04.51.27 saatleri aras\u0131nda kesildi\u011fi ve 04.51.27 saatinden sonra yeniden telefon trafi\u011finin yo\u011fun olarak devam etti\u011finin tespit edildi\u011fi,<\/strong><\/span><\/div>\n
                        \n
                        SONU\u00c7:<\/strong><\/span><\/div>\n
                        A\u00e7\u0131klanan nedenlerle;<\/div>\n
                        1- Siverek 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 24.12.2010 g\u00fcn ve 234-316 say\u0131l\u0131 direnme karar\u0131n\u0131n;<\/div>\n
                        a) San\u0131klar C.. A.. ve O.. A..’nun ruhsats\u0131z nitelikli silah ta\u015f\u0131mak, yine san\u0131k O.. A..’nun silahla tehdit su\u00e7lar\u0131n\u0131 i\u015flediklerine dair her t\u00fcrl\u00fc \u015f\u00fcpheden uzak, kesin ve inand\u0131r\u0131c\u0131 delil bulunamad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zetilmeden an\u0131lan su\u00e7lardan beraatleri yerine mahk\u00fbmiyetlerine karar verilmesi isabetsizli\u011finden BOZULMASINA,”<\/div>\n
                        \n

                        T.C.
                        \nYARGITAY
                        \n16. CEZA DA\u0130RES\u0130
                        \nE. 2018\/2234
                        \nK. 2018\/1889
                        \nT. 5.6.2018<\/strong><\/span><\/p>\n

                        * S\u0130LAHLI TER\u00d6R \u00d6RG\u00dcT\u00dcNE \u00dcYE OLMA SU\u00c7U<\/strong>\u00a0( Bylock Sorgulamalar\u0131nda ID Bilgisinin Bulunmad\u0131\u011f\u0131 – \u0130l Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn Bylock Program\u0131na Giri\u015f Bilgilerini G\u00f6sterir \u0130nceleme Tutana\u011f\u0131 ve Ekinde Bulunan 1 Adet CD \u0130\u00e7eri\u011finin 5271 S.K. Md. 217 Uyar\u0131nca Duru\u015fmada San\u0131k ve M\u00fcdafiine Okunarak Diyeceklerinin Sorulmas\u0131 Gerekti\u011fi – San\u0131\u011f\u0131n Bylock Kullan\u0131c\u0131s\u0131 Oldu\u011funa Dair Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131k ve Organize Su\u00e7larla M\u00fccadele Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Taraf\u0131ndan D\u00fczenlenen Eksik ve Yetersiz Olan Yeni Bylock CBS Sorgu Sonucuna Dayan\u0131larak Eksik Ara\u015ft\u0131rma \u0130le Karar Verilmesinin \u0130sabetsiz Oldu\u011fu )<\/p>\n

                        * BYLOCK \u0130NCELEME TUTANA\u011eI\u00a0<\/strong>( \u0130l Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn Bylock Program\u0131na Giri\u015f Bilgilerini G\u00f6sterir \u0130nceleme Tutana\u011f\u0131 ve Ekinde Bulunan 1 Adet CD \u0130\u00e7eri\u011finin 5271 S.K. Md. 217 Uyar\u0131nca Duru\u015fmada San\u0131k ve M\u00fcdafiine Okunarak Diyeceklerinin Sorulmas\u0131 Gerekti\u011fi – Bylock \u201cTespit ve De\u011ferlendirme Tutana\u011f\u0131\u201dn\u0131n Dosyaya Getirtilerek S\u00f6z Konusu GSM Hatt\u0131n\u0131n ve Cep Telefonunun Baz\u00a0\u0130s<\/span>tasyonlar\u0131n\u0131 G\u00f6sterir HTS’lerinin Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 )<\/p>\n

                        * TANIK BEYANLARI\u00a0<\/strong>( Ba\u015fka Dosya \u015e\u00fcphelilerinin Okunan \u00d6nceki \u0130fade Tutanaklar\u0131na G\u00f6re Din G\u00f6revlisi Olan San\u0131\u011f\u0131n Dini Sohbetlere Kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 Beyan Ettikleri\/Toplant\u0131lar\u0131n Dini \u0130\u00e7erik D\u0131\u015f\u0131nda \u00d6rg\u00fctsel Nitelikte Bulundu\u011funa Dair Bilgiye Yer Verilmedi\u011fi – Silahl\u0131 Ter\u00f6r \u00d6rg\u00fct\u00fcne \u00dcye Olma Su\u00e7u )<\/p>\n

                        * BYLOCK UYGULAMASI<\/strong>\u00a0( Program\u0131n\u0131 \u0130ndirmenin Mesajla\u015fmak Haberle\u015fmek \u0130\u00e7in Yeterli Olmad\u0131\u011f\u0131\/\u00d6ncelikle Kay\u0131t Esnas\u0131nda Kullan\u0131c\u0131n\u0131n Bir Kullan\u0131c\u0131 Ad\u0131yla Parola \u00dcretmesi Mesajla\u015fma \u0130\u00e7in \u0130se Kay\u0131t Olan Kullan\u0131c\u0131lara Sistem Taraf\u0131ndan Otomatik Olarak Atanan ve Kullan\u0131c\u0131ya \u00d6zel Olan ID Numaras\u0131n\u0131n Bilinmesi ve Kar\u015f\u0131 Taraf\u00e7a Onaylanmas\u0131 Gerekti\u011fi – Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 Ekleme Olmaks\u0131z\u0131n \u0130leti\u015fime Ge\u00e7ilmesinin \u0130mkan\u0131 Bulunmad\u0131\u011f\u0131 )<\/p>\n

                        * IP ADRES\u0130N\u0130N TESP\u0130T ED\u0130LMES\u0130<\/strong>\u00a0( Bylock \u0130leti\u015fim Sisteminde Ba\u011flant\u0131 Tarihi Ba\u011flant\u0131y\u0131 Yapan IP Adresi Hangi Tarihler Aras\u0131nda Ka\u00e7 Kez Ba\u011flant\u0131 Yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 Haberle\u015fmelerin Kimlerle Ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fi ve \u0130\u00e7eri\u011finin Ne Oldu\u011funun Tespit Edilebildi\u011fi – Ba\u011flant\u0131 Tarihinin Ba\u011flant\u0131y\u0131 Yapan IP Adresinin Tespit Edilmesi ve Hangi Tarihler Aras\u0131nda Ka\u00e7 Kez Ba\u011flan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n Belirlenmesinin Ki\u015finin \u00d6zel Bir \u0130leti\u015fim Sisteminin Bir Par\u00e7as\u0131 Oldu\u011funun Tespiti \u0130\u00e7in Yeterli Oldu\u011fu – Haberle\u015fmelerin Kimlerle Yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve \u0130\u00e7eri\u011finin Ne Oldu\u011funun Saptanmas\u0131n\u0131n Ki\u015finin \u00d6rg\u00fct \u0130\u00e7indeki Konumunu Tespit Etmeye Yarad\u0131\u011f\u0131 )<\/p>\n

                        5271\/m.217<\/p>\n

                        \u00d6ZET :<\/strong>\u00a0<\/span>Dava, silahl\u0131 ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fcne \u00fcye olma su\u00e7una ili\u015fkindir.<\/p>\n

                        Ba\u015fka dosya \u015f\u00fcphelileri mahkemece do\u011frudan dinlenilmedi\u011fi gibi a\u015famalardaki beyanlar\u0131 da getirtilmemi\u015f olup, okunan \u00f6nceki ifade tutanaklar\u0131na g\u00f6re din g\u00f6revlisi olan san\u0131\u011f\u0131n dini sohbetlere kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 beyan ettikleri g\u00f6r\u00fclmekte ise de dini i\u00e7erik d\u0131\u015f\u0131nda \u00f6rg\u00fctsel toplant\u0131 niteli\u011finde bulundu\u011funa dair bilgiye yer verilmemi\u015ftir.<\/p>\n

                        Bylock sorgulamalar\u0131nda ID bilgisi bulunmayan san\u0131\u011f\u0131n Bylock kullan\u0131c\u0131s\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n at\u0131l\u0131 su\u00e7un s\u00fcbutu a\u00e7\u0131s\u0131ndan belirleyici nitelikte olmas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda, UYAP’tan yap\u0131lan incelemede temyiz a\u015famas\u0131nda dosyaya g\u00f6nderildi\u011fi anla\u015f\u0131lan Bart\u0131n \u0130l Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bylock program\u0131na giri\u015f bilgilerini g\u00f6sterir inceleme tutana\u011f\u0131 ve ekinde bulunan 1 adet CD i\u00e7eri\u011finin CMK’n\u0131n 217. maddesi uyar\u0131nca duru\u015fmada san\u0131k ve m\u00fcdafiine okunarak diyeceklerinin sorulmas\u0131, Bylock \u201cTespit ve De\u011ferlendirme Tutana\u011f\u0131\u201dn\u0131n dosyaya getirtilerek s\u00f6z konusu GSM hatt\u0131n\u0131n ve cep telefonunun baz\u00a0<\/span>istasyonlar\u0131n\u0131 g\u00f6sterir HTS’lerinin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ile<\/strong> <\/span><\/em>t\u00fcm dosya kapsam\u0131n\u0131n bir b\u00fct\u00fcn halinde de\u011ferlendirilmesi suretiyle san\u0131\u011f\u0131n hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken san\u0131\u011f\u0131n bylock kullan\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011funa dair Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131k ve Organize Su\u00e7larla M\u00fccadele Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen eksik ve yetersiz olan yeni bylock CBS sorgu sonucuna dayan\u0131larak eksik ara\u015ft\u0131rma ile karar verilmesi bozmay\u0131 gerektirmi\u015f, \u00d6zel Daire bozma karar\u0131nda de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektiren herhangi bir nedenin bulunmad\u0131\u011f\u0131, konunun Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulunca sonuca ba\u011flanmas\u0131n\u0131n uygun oldu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan dosyan\u0131n Yarg\u0131tay Ceza Genel Kuruluna g\u00f6nderilmesi i\u00e7in Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na tevdiine karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n

                        T.C.<\/span>YARGITAY <\/span>CEZA GENEL KURULU <\/span>E. 2011\/6-140 <\/span>K. 2011\/222 <\/span>T. 15.11.2011<\/span><\/strong><\/p>\n

                        \u2022 TELEKOM\u00dcN\u0130KASYON YOLUYLA \u0130LET\u0130\u015e\u0130M\u0130N DENETLENMES\u0130<\/span> ( Su\u00e7 Soru\u015fturmas\u0131 Kapsam\u0131nda T\u00fcm Su\u00e7lar Y\u00f6n\u00fcnden Bu Tedbire Ba\u015fvurulabilece\u011fi\/Ancak \u015e\u00fcpheli ve San\u0131k Hakk\u0131nda Uygulanabilece\u011fi – Baz \u0130stas<\/span>yonundan Hizmet Alan \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Ki\u015filer Hakk\u0131nda Ba\u015fvurulamayaca\u011f\u0131 )<\/p>\n

                        \u2022\u00a0BAZ<\/span>\u00a0\u0130STASYONUNDAN G\u00d6R\u00dc\u015eME YAPAN T\u00dcM ABONELERE A\u0130T B\u0130LG\u0130LER<\/span> ( H\u0131rs\u0131zl\u0131k Su\u00e7u Kapsam\u0131nda \u0130leti\u015fimin Tespiti Tedbiri Uygulanaca\u011f\u0131 – T\u00fcm Abonelere Ait A\u00e7\u0131k Adres Kimlik Bilgilerini Kapsayacak \u015eekilde Arayan ve Arananlar\u0131n D\u00f6k\u00fcmleri Bilgileri \u0130leti\u015fimin Tespiti Niteli\u011finde Oldu\u011fu )<\/p>\n

                        \u2022 \u0130LET\u0130\u015e\u0130M\u0130N TESP\u0130T\u0130 TEDB\u0130R\u0130<\/span> ( \u015e\u00fcpheli ve San\u0131k Hakk\u0131nda Uygulanabilece\u011fi – Baz \u0130stasyo<\/span>nundan G\u00f6r\u00fc\u015fme Yapan T\u00fcm Abonelerinin D\u00f6k\u00fcmleri Al\u0131nmas\u0131 Talebinin \u0130leti\u015fimin Tespiti \u0130\u015flemi Oldu\u011fu Fakat \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Ki\u015filer Hakk\u0131nda Bu Tedbire Ba\u015fvurulamayaca\u011f\u0131 )<\/p>\n

                        \u2022 \u015e\u00dcPHEL\u0130 VEYA SANIK SIFATINA SAH\u0130P OLMAYAN \u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc K\u0130\u015e\u0130LER HAKKINDA \u0130LET\u0130\u015e\u0130M\u0130N TESP\u0130T\u0130 TEDB\u0130R\u0130NE BA\u015eVURULAMAYACA\u011eI<\/span> ( Su\u00e7 Soru\u015fturmas\u0131 Kapsam\u0131nda Her Su\u00e7 \u0130\u00e7in \u0130leti\u015fimin Denetlenmesi Tedbirinin Ancak \u015e\u00fcpheli veya San\u0131k Hakk\u0131nda Uygulanabilece\u011fi ) 2709\/m.13, 22, 4422\/m.2, 5271\/m.2, 135, Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi m.8<\/p>\n

                        \u00d6ZET :\u00a0<\/b><\/span>G\u00fcn\u00fcn belli bir zaman diliminde\u00a0baz<\/span>\u00a0istasyonundan g\u00f6r\u00fc\u015fme yapan t\u00fcm abonelere ait a\u00e7\u0131k adres ve kimlik bilgilerini kapsayacak \u015fekilde arayan ve aranan d\u00f6k\u00fcmlerine ili\u015fkin bilgilerin d\u00f6k\u00fcm\u00fc ileti\u015fimin tespiti i\u015flemidir. T\u00fcm su\u00e7lar y\u00f6n\u00fcnden bu tedbire ba\u015fvurma olana\u011f\u0131 bulundu\u011fundan,<\/span> i\u015flendi\u011fi iddia olunan h\u0131rs\u0131zl\u0131k su\u00e7u y\u00f6n\u00fcnden ileti\u015fimin tespiti karar\u0131 verilmesi olanakl\u0131 ise de; hakk\u0131nda tedbir karar\u0131 verilen ki\u015filer y\u00f6n\u00fcnden tedbir karar\u0131n\u0131n isabetli olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirlenmesi gerekmektedir. \u0130leti\u015fim tespiti ancak, \u015f\u00fcpheli ve san\u0131k hakk\u0131nda uygulanabilir. Haklar\u0131nda ileti\u015fimin tespiti tedbiri talep edilen ki\u015filer, baz\u00a0<\/span>istasyonundan hizmet alan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filer olup, \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k s\u0131fat\u0131na sahip olmad\u0131klar\u0131ndan haklar\u0131nda ileti\u015fimin tespiti tedbirine ba\u015fvurulmas\u0131 olana\u011f\u0131 yoktur.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

                          \n
                        • \n

                          \u0130leti\u015fimin Tespiti:<\/strong><\/span>\u00a0\u0130leti\u015fimin tespiti belli bir telefon numaras\u0131ndan kimlerin ne zaman arand\u0131\u011f\u0131, konu\u015fman\u0131n ne kadar s\u00fcreyle yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 (HTS kayd\u0131), elektronik posta yoluyla kimlerle ileti\u015fim kuruldu\u011fu hususlar\u0131n\u0131n tespit edilmesidir. \u0130leti\u015fimin tespiti, ileti\u015fimin i\u00e7eri\u011fine m\u00fcdahale etmeden ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n di\u011fer ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131yla kurdu\u011fu ileti\u015fime ili\u015fkin arama, yer bilgisi ve kimlik bilgilerinin tespit edilmesine y\u00f6nelik i\u015flemlerden olu\u015fmaktad\u0131r. \u0130leti\u015fimin tespiti ge\u00e7mi\u015fe y\u00f6neliktir. Ki\u015finin ge\u00e7mi\u015fte \u00f6zg\u00fcr iradesiyle yap\u0131p bitirdi\u011fi ileti\u015fimine dair harici bilgilerinin tespitidir.(Y.16.CD-K.2019\/6842).<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n<\/li>\n

                        • \u0130leti\u015fim Tespit Tutana\u011f\u0131 (Tape):<\/strong> <\/span>Uygulamada ileti\u015fimin dinlenmesi ve yaz\u0131ya d\u00f6k\u00fclmesi suretiyle olu\u015fturulan \u201ctape\u201d, yerel mahkemeler ve Yarg\u0131tay taraf\u0131ndan \u201cileti\u015fim tespit tutana\u011f\u0131\u201d olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. \u0130leti\u015fimin tespiti terimiyle ileti\u015fim tespit tutana\u011f\u0131n\u0131n hi\u00e7bir ilgisi yoktur. Yarg\u0131tay kararlar\u0131nda ge\u00e7en ileti\u015fim tespit tutanaklar\u0131 ile kastedilen, dinleme karar\u0131na dayan\u0131larak elde edilen ileti\u015fim i\u00e7eri\u011finin yaz\u0131ya d\u00f6k\u00fclerek tespit edilmesi anlam\u0131na gelmektedir. Ancak, ileti\u015fimin tespiti teriminin yerle\u015fmeye ba\u015flayan do\u011fru kullan\u0131m bi\u00e7imi; ileti\u015fimin i\u00e7eri\u011fine m\u00fcdahale etmeden, ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n di\u011fer ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131yla kurdu\u011fu ileti\u015fime ili\u015fkin arama, aranma, yer bilgisi ve kimlik bilgilerinin tespit edilmesine y\u00f6nelik i\u015flemleri ifade etmesidir.<\/li>\n
                        • \u0130leti\u015fimin Dinlenmesi ve Kaydedilmesi<\/strong>:<\/span> \u0130leti\u015fimin dinlenmesi ve kayda al\u0131nmas\u0131, en az iki ki\u015fi taraf\u0131ndan telekom\u00fcnikasyon ara\u00e7lar\u0131yla yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmenin dinlenerek kayda al\u0131nmas\u0131d\u0131r. Ki\u015filerin kendi aralar\u0131nda ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131 kullanarak yapt\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin herhangi bir ara\u00e7 olmadan \u00e7\u0131plak kulakla i\u015fitilmesi ve dinlenmesi CMK m.135. anlam\u0131nda bir \u201cileti\u015fimin dinlenmesi\u201d tedbiri olarak kabul edilemez. Dinlenen ve kayda al\u0131nan ileti\u015fim; telefon, herhangi bir cihazla internet \u00fczerinden veya internet uygulamalar\u0131 kullan\u0131larak yap\u0131labilir. CMK m.135\u2019e g\u00f6re e-mail (elektronik posta) veya sosyal medya haberle\u015fme ara\u00e7lar\u0131 kullan\u0131larak yap\u0131lan ileti\u015fimin dinlenmesi veya kaydedilmesi de m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u0130leti\u015fimin dinlenmesi ve kaydedilmesi karar\u0131<\/em>, verildikten sonraki zaman dilimin i\u00e7in etki yarat\u0131r. Yani, gelece\u011fe y\u00f6nelik ileti\u015fim dinlenerek kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nabilir. Ge\u00e7mi\u015fteki ileti\u015fim i\u00e7eri\u011fine eri\u015fmek hukuken m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/li>\n
                        • Sinyal Bilgilerinin De\u011ferlendirilmesi\/Baz Verileri:<\/strong> <\/span>Sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi, ileti\u015fimin i\u00e7eri\u011fine m\u00fcdahale niteli\u011finde olmay\u0131p yetkili makamdan al\u0131nan karar kapsam\u0131nda sinyal bilgilerinin ileti\u015fim sistemleri \u00fczerinde b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 izlerin tespit edilerek, bunlardan anlamland\u0131r\u0131lan sonu\u00e7lar \u00e7\u0131karmak \u00fczere ger\u00e7ekle\u015ftirilen de\u011ferlendirme i\u015flemlerini ifade eder.<\/li>\n<\/ul>\n
                          \n

                          \u0130leti\u015fimin tespiti karar\u0131 herhangi bir su\u00e7 ile ilgili al\u0131nabilir, su\u00e7 s\u0131n\u0131rlamas\u0131 yoktur. \u0130leti\u015fimin dinlenmesi, kayda al\u0131nmas\u0131 veya sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi tedbirlerine, ancak belirlenen katalog su\u00e7larla ilgili ba\u015fvurulmas\u0131na ra\u011fmen ileti\u015fim tespiti tedbirine (HTS Kay\u0131t Verileri) TCK\u2019da yer alan herhangi bir su\u00e7 ile ilgili ba\u015fvurulabilir.<\/p>\n<\/blockquote>\n

                          \u0130leti\u015fimin dinlenmesi, kayda al\u0131nmas\u0131 veya sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi (BAZ Kay\u0131t Verileri)<\/em><\/span> yaln\u0131zca belli su\u00e7lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan ba\u015fvurulabilen bir koruma tedbiridir. Dinleme, kayda alma veya sinyal de\u011ferlendirme tedbirleri ancak CMK da say\u0131lan katalog su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan uygulanabilir. Belirtilen su\u00e7lar\u0131n i\u015flendi\u011fine dair somut delillere dayanan kuvvetli \u015f\u00fcphe sebepleri bulunmadan ileti\u015fimin dinlenmesi, kayda al\u0131nmas\u0131 veya sinyal bilgilerinin de\u011ferlendirilmesi tedbirine ba\u015fvurulamaz. Ayr\u0131ca ba\u015fka Yollardan Delil Elde Etme \u0130mkan\u0131n\u0131n Bulunmamas\u0131 \u015eart\u0131n\u0131n da tedbirlere ba\u015fvurulmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan varl\u0131\u011f\u0131 gereklidir. Katalog su\u00e7lar 5271 say\u0131l\u0131 CMK 100\/3 h\u00fckm\u00fcnde yer al\u0131r.<\/p>\n

                          \n

                          \u00d6ncesinde usul\u00fcne uygun yetkili mercilerden al\u0131nm\u0131\u015f ileti\u015fimin dinlenmesi ve kayda al\u0131nmas\u0131 karar\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131 ve kay\u0131t ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fi s\u00fcrece, ge\u00e7mi\u015fe y\u00f6nelik olarak ileti\u015fim i\u00e7eriklerine ula\u015fabilmek<\/strong><\/span> YASAL OLARAK <\/span><\/strong>m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Katalog su\u00e7lar d\u0131\u015f\u0131nda yer alan Tehdit, Hakaret vs. su\u00e7lar\u0131nda yasal olarak ileti\u015fimin kayda al\u0131nmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 gibi ge\u00e7mi\u015fe y\u00f6nelik konu\u015fma i\u00e7eriklerinin tespit edilerek getirtilmesi de ayn\u0131 \u015fekilde olanakl\u0131 de\u011fildir. Sosyal medya ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131 \u00fczerinden (Messenger, Whatsapp vs.)<\/em> ger\u00e7ekle\u015ftirilen konu\u015fma i\u00e7eriklerinin ve mesajla\u015fmalar\u0131n, usul\u00fcne uygun yetkili mercilerden kayda alma karar\u0131 yer alsa bile, kolluk birimlerince tespiti yine olanakl\u0131 de\u011fildir. Ancak Devlet \u0130stihbarat birimlerinin denetleyemeyece\u011fi veya i\u00e7eri\u011fine ula\u015famayaca\u011f\u0131 herhangi bir sosyal medya ileti\u015fim uygulamas\u0131n\u0131n mevcut olmad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesindeyiz. Yarg\u0131 mercilerince san\u0131\u011f\u0131n veya \u015f\u00fcphelinin cep telefonuna el konulmas\u0131 ve siber su\u00e7lar birimince yap\u0131lan inceleme neticesinde, sosyal medya ileti\u015fim uygulamalar\u0131 \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fi tespit edilen sesli ve yaz\u0131l\u0131 mesajla\u015fma d\u00f6k\u00fcmlerinin somut delil olarak kullan\u0131labilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Yine bu uygulamalar \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirilen konu\u015fma, yaz\u0131l\u0131 ve sesli mesajla\u015fma i\u00e7eriklerinin, ko\u015fullar\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131 durumunda ilgilisi taraf\u0131ndan kayda al\u0131narak yetkili mercilere r\u0131zaen ibraz edilmesi halinde de yasal delil olarak kullan\u0131labilmeleri m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<\/blockquote>\n